ل ڕاستی دا ناڤێ وی شاهمراد مشتاق وەتەن دوستە و دایک و بابێن وی خودامراد و فانۆس کو ل ساڵا 1296یا کۆچی یا هتاڤی ل #کرماشان#دا ژدایک بوویە. ئەو ب خوە دبێژیت ل چار ساڵیدا تویشی نەخوەشییا هاوڵە بوویە و بینایی خوە ژدەست دایە، ب زاروکی دایک و بابێ خوە ژدەست ددەت.
شاهمراد ب باردۆخەکێ تایبەت و نەدارییەکە زۆر تێپەڕییە و دگەل تایبەتمەندییا چین و تەخێن جودا ئێن کۆمەڵگەهێ ب تمامی ئاشنا بوویە، ل دەوڵەمەند بگرە هەتا فەقیر و هەژار و ب تمامییا ئەوان تشتێن کوو پەیوەندی ب ڤان تەخ و چینان ڤە هەبوویە وەک قسەیێن خوەش و پەندێن بەرێ، دیکۆر و ڕازاندنا ماڵ و قاوەخانە و زورخانە و ئەوێن دن، دزانی و فێر ببوو و ژبەر کربوون. لەوما هەڵبەستێن وی ڤان دیمەنان دەردخەت. هەرچەندە زانستێ خوەندن و نڤیسینێ نەبوو، لێ شوبهاندن، ئیستعارە، کینایە، ناڤنیشان ژبو بابەتان ئەگەر باشتر ل خوەندەوار و چاڤساغان نەبێت ب خرابتر نییە.
ناڤهاتی ل دەستپێکا گەنجییا خوە ب هاندانا هۆنەرمەندێن وەکە شەمسەلعولەما و شەمسەدین ئال ئاقا کاری ل کۆڕێن شیعریدا بەشداری بکەت و دگەل شاکارێن خەیام، سەعدی و حافز ئاشنا ببیت و پشترە ب ڤەهاندنا هەلبەستێن خوە ب زاراوەیێ کەڵهوڕی کو هەموویا بێهنا کۆمەڵگەها ئەوی سەردەمێ خەڵکی پێڤە دیار بوو، جهێ خوە ل دڵێ خەڵکێ کرماشان و ئەوێن دندە ڤە بکەت.
شامی بەرهەمەکێ هەڵبەستی ب ناڤێ چەپکە گوڵ ل پاش بجێ مایە کو ماموستا هەژار پێشەکی ژبوی نڤیسیە و ل خوەندنا پێشەکییەکێدە دیارە کو پەرتووکەکە پشتی مەرگی شامی چاپ بوویە.
ل هەڵبەست ب ناڤبانگێن وی کو دەستپێکا سەرکەتنا شوڕەشا گەلێن ئیرانێ ل دەڤەرا کرماشان ب کاسێت ڕکۆردر کر و بەڵاڤ بوو، کەرەهانشین (کرێ نشین) بوو کو وەکە شانۆ ژی بەڵاڤ بوو. ئەو هەڵبەستا ب ئالییێ کۆمیدی دراما، هەڵسوکەفت و ژیانا ڕوژانەیا خەڵک ب تایبەت چەند کەسێن کرێ نشین دنڤا حەوشا ماڵەکێدا دەردخەت.
هەڵبەستەکە دن ژی ژیانا وی بخوەیە کو زور شاڕەزایانە گوتییە و بەحسا زاروکەکی دکەت کوو بیناییا خوە ژدەست دایە و جیهانا وی ل تاریکیێ دە بوویە کو بڤی جورەیە:
ڕوژی کە من بیم وە مادەر پەیدا
قومان وە شادی وەقت بی بون شەیدا
شوکر خوداوەند وە جا هاوردەن
جەشنی وە شادی من بەرپا کردەن
شەو یازدەهوم ساعەت کردەن خوەش
ناو بەندە نان (شامی) ستەم کەش
تا من وارد بیم وەی مینەت سەرا
وەی دونیای دو ڕەنگ پر وە ماجەرا
هەنور نەشناسوم چەپ و ڕاس دەست
دەست جەهاندار جەهان بینم بەست
سە سال و نیمە طفل خوار و زار
مادەرم وە دەرد سەختی بی دوچار
شەش ماە تمام وە بان جا بی
عاقبت دەوای دەردش فەنا بی
من مەنم ئەرای جەفای زەمانە
پەی تیر تەئنەی خویش و بیگانه
لە بەعد از دە ساڵ فەوت مادرم
خاک یەتیمیش ڕشیادە سەرم
هەڵبەستەکە دن کوو کەتبوو سەر زمانێ خەڵکێ دەڤەرێ ب ناڤێ ڕوغن نباتی (دەهنێ نباتی)یە.
شامی کوری کریێ ناڤی وییە، تشتەک دن ژی کوو شامی ل دەڤەرا کرماشان دا ب شفتی دبێژن و توو پەیوەندییەک ب ناڤێ ڤی هۆنەرەمەندەی نییە.
شامی ل دووهەم ڕوژا مەها سەرماوەز یا ساڵا 1363 ل ژیێ 67 ساڵیدا، وەغەرا دوماهیکێ کر و ل گۆڕشتانا فیردەوس یا باژێڕێ کرماشان دا هاتییە بخاک سپاردن.
بڵاگنڤیسەک زور جوان دەربارێ وەغەرا شامی دا دبێژیت: ڕوژا شەمبیێ ڕوژا 5ێ مەها 9ێ یا ساڵا 63 یا هتاڤی ڕێوڕەسمێ بخاک سپاردنا وی ل حسێنییەیا ئیمام حەسەن عەسکەری ب پشکدارییا خزم و دۆست و ئاکنجیێن گەڕەک و دوکاندار و ب بێ پشکدارییا شاعیران، حەژێکەرێن هەڵبەست، ئەدیب و لێکۆڵەر و دەسەڵاتدارێن میری و لەشکەری بڕێڤەچوو.
ئەڤەش نموونەیەک ل شاکارێن ناڤدار، وڵم کە (ژ من بگەرێ) ب دەڤوکا کەڵهوڕی:
ولم کە
پەریشانم پەریشانم وڵم کە
دوچار دەرد پنهانم، وڵم که!
وە دەردم ئاشنا کردی نەکردی
ستەمگەر فکر دەرمانم، وڵم که!
وڵم کە تا نەوەیت کەس پەی وە دەردم
دو سێ ڕوژی کە مهمانم، وڵم که!
نە گرت کەس دەعوەتم خوەم بیمە مهمان
وە کار خوەم پەشیمانم، وڵم که!
حەمامە ئی سرای سەرد و گەرمه
بساو کیسەیی وە ناو شانم، وڵم که!
نە ساخت من وە فولادە نە وە سەنگ
هەف هەشت دە تیکە سوقانم، وڵم که!
تەنم زانم نەسیبِ مور و مارە
نە مورم نە (سلیمانم)، وڵم که!
وە کامِ کەس نییە گەردد چەرخ تا سەر
نە دەرویشم نە سوڵتانم، وڵم که!
وە واویلای دڵ هەر شو ڕەوانه
سرشک غەم وە دامانم، وڵم که!
خەرابم کرد خەرابات خەیاڵت
وە دەس چود عەقل و ئیمانم، وڵم که!
وە بادەی تەڵخ جام زندەگانی
دەمی مەست و غەزەل خوانم، وڵم که!
وە سەحرای خیاڵ چون قەیس ثانی
تو کردی ویل و ویلانم، وڵم که!
گوزەشت فەسڵ بەهار و موسم باغ
وە فکر لەرز زمسانم، وڵم که!
لەوە ترسم بکیشد کار وە هاوار
نەکەی کەس گوش وە ئەفغانم، وڵم که!
وڵم کەید یا نییەکەید ڕەحمی وە حاڵم
تەنم کردی وە زندانم، وڵم که!
وە ئەرواح شەرەف سوگند کە دائم
مەلول مەرگ وجدانم، وڵم که!
شەرەف کوشیاد و وجدان جوانە مەرگ بی
وە بی وجدانی حەیرانم، وڵم که!
وە کام دوشمەن بووەم ئی دوس شکایەت؟
کە دوس بی قاتڵ گیانم، وڵم که!
وڵم کە ! وڵ کەرت نیم سوب لە مەحشەر
تو کردی خار دورانم، وڵم که!
تو کردی بی سەر و سامان (شامی)
وە مەولا خوەم قەشەنگ زانم، وڵم که!. [1] [2]