سەرۆکێ کۆنسەیا رێڤەبەرا کەجەکێ جەمیل بایک، د 29 تیرمەھێ دە لگەل ستێرک تیڤی یا پەکەکێ ھەڤپەیڤینەک کر. د ھەڤپەیڤینێ دە دەربارێ سیاسەتا سەردەما نوو یا پەکەکێ دە گەلەک ئیشارەت ھەبوون. ب تایبەتی تشتێن کو جەمیل بایک ل سەر ھێزێن پێشمەرگەیێن ھەرێما کوردستانێ و کەڤنەشۆپیا سیاسی یا بارزانی گۆتین، ژ بۆ تێگھشتنا سیاسەتا سەردەما نوو یا پەکەکێ پڕ گرینگ بوون.
بایک: پێشمەرگە ب جلێن لەشکەری تەڤلی ئۆپەراسیۆنێ دبن
بایک د ھەڤپەیڤینا خوە دە ئیدیعا کر کو ھێزێن پێشمەرگە ب جل و بەرگێن لەشکەرێن ترک و ناسنامەیا ترکی تەڤلی شەری دبن و وھا گۆت: “دەولەتا ترک و پەدەکێ ل خاکورکێ ل دژی گەریلا ئۆپەراسیۆنان پێک تینن. دیسا ل زاپێ ناسنامەیا پێشمەرگەیان دگرن و جل و بەرگێن لەشکەرێن ترک ل وان دکن. ب ڤی رەنگی ل گەل لەشکەرێن ترک ل دژی گەریلا شەری دکن. لەشکەرێن ترک ژ مەقەرێن بارزانییان دەردکەڤن و ئێریشی ھەڤالێن مە دکن.”
ئەڤ ئیدیعایا جەمیل بایک نە نوویە. پەکەکە ب سالان ھەمان تشتان دبێژە. لێ ھەیا نھا، پەکەکێ نەکاریە یەک دەلیل ژی ل سەر ڤێ مژارێ پێشکێشی رایا گشتی بکە. ژ بەر کو گۆتنێن پەکەکێ یێن کو دبێژە “پێشمەرگە جل و بەرگێن لەشکەرێ ترک ل خوە کرنە” درەوێن ب زەنگلن.
چ راستی ژ بۆ وان گۆت گۆتکێن ھەپەگێ، موراد قارایلان، جەمیل بایک و مەدیایا وان کو دبێژن د دەمێن داوی دە پێشمەرگە و دەولەتا ترک ل خاکورکێ ئۆپەراسیۆنەکا ھەڤپار پێک تینن، نینە. گەر ھوون ل ڤان ئیدیعایێن وان بنێرن، یەک ژ وان ھوورگولیەک زەلال نینە، ناڤونشان، جیھ و دەم نابێژە. لێ بەلێ ھەرێما ب ناڤێ خاکورکێ قادەکا پڕ مەزنە. ب سەدان گر و گەلیێن وێ ھەنە. ل سەر خەتا خاکورکێ چ خالێن ھێزێن پێشمەرگەیێن نێزی دەولەتا ترک نینن. ھەکە دەولەتا ترک ئۆپەراسیۆنەکێ بکە ژی، پێشمەرگە نکارە ڤێ یەکێ ببینە و ئاگاھدار بە. ژ بەر کو لووتکەیێن ھەری بلند ژخوە د دەستێ دەولەتا ترک دە نە. ل خاکورکێ دو ھێزێن ھەڤبەش ھەنە یەک ترکن یا دن ژی پەکەکەیە.
مژارا گرتنا ناسنامەیا پێشمەرگەیی و جلێن لەشکەرێ ترکان بەر خوە کرن تەنێ سەناریۆیە. ژ بلی ڤێ یەکێ، جەمیل بایک وەکە کو ژ مەقەرێ پێشمەرگەیان دئاخڤە، ژخوە ڤێ درەوێ ئەشکەرە دکە. وەکە کو مە بەرێ ژی گۆتبوو، پێشمەرگە ھێزەکا فەرمی یە و ھەموو خوەدی مالبات و عەشیرن، ھەموو خزمووکارێن وان پێ ئاگاھدارن کا کی کیڤەیە و چ دکە. ھییەرارشییا “سیستەما کو تێ دە کەس یان تشت خوەدی پلەیێن جودا یێن دیارکرینە” پێشمەرگە دە مەجالێ خاپاندن و دەرەوێ نینە. ھەر رۆژ لگەل مالباتا خوە ھەڤدیتنان پێک تینە. نە وەکە یا سیستەما پەکەکێ تووند و ڤەشارتییە. د ناڤا پەکەکێ دە جوانێن کوردان ژییانا خوە ژ دەست ددن پشتی چەند سالان مالبات پێ ئاگاھدار دبە. ژ بەر کو پەکەکە ھەموو گەریلایان وەک ملکێ رێخستنێ دبینە، بریارا مرن و ژییانێ د دەستێ پەکەکێ دایە، لۆما ژی مالبات زێدە نە گرنگن. لێ د سیستەما پێشمەرگە دا ھەموو لەشکەر خوەدی ئیرادەیا شەخسی نە. خوەدی مالبات و بنەمالن.
یەک دەنگییا درەوێن رێڤەبەرێن پەکەکێ نیشان ددە کو پلان مەزنە
د ئاستا ھەری ژۆرا پەکەکێ دە درەوەکا وھا ب ھوورگلی بهێتە کرن د راستیێ دە ھەبوونا پلانەکا مەترسیدار دەردخە ھۆلێ. پەکەکێ بریار دایە کو شەرێ لەشکەری ل دژی ھێزێن پێشمەرگە بکە. تەنێ بنگەھێ پسکۆلۆژیک ژ بۆی وێ چێدکە. ژخوە جەمیل بایک گۆتبوو، “ھەموو کوردێن خوەدی وژدان ژ بەر رەوشا پەدەکێ و بارزانی د ناڤا زەحمەتیان دە نە” ئەڤ گۆتنێن بایک ژی نیشان ددن کو ئارمانجا سەرەکی ئامادەکرنا جەماوەری یە.
(ھەر چەند نە مژارا ڤێ نڤیسێ بە ژی، لێ ئەم بێژین پەکەکێ مەژیێ جەماوەرێ خوە وەسا شووشتیە کو ئەگەر دەولەتا ئیرانێ یان دەولەتەک دن بھێت نھا ھەولێرێ داگیر بکە دێ ئەڤ لاینگرێن پەکەکێ ملانێ بکن. ئەوقاس ب کین و کەرب کوردان دژی ھەڤ دکن دژمن. دو رۆژان بەرێ 31 تیرمەھێ سالڤەگەرا ئەنفالا بارزانییان بوو، 8 ھەزار زەلام و زارۆکێن بارزانیان ب ساخی کرن ناڤا گۆرێن کۆمی. لێ نە ھەڤسەرۆکێن ھەدەپێ، نە وەکیلێن وان و نە ژی ناڤەندا ڤێ پارتییێ داخویانیەک نە دا. پەکەکێ ل دژی بارزانییان د سازی و دلسۆزێن خوە دە ھەستێن دژمنەتی چاندنە).
پەکەکێ د سالا 2019 دە ب ھەمان ئارمانجێ دەست ب پێنگاڤێ کربوو و دخوەست جەماوەرێ خوە ژ ئەورۆپایێ دەرباسی ھەولێرێ بکە. ژ بۆ کو ئالۆزییان دەربخن. ب ئیحتیمالەکا مەزن ئەو دێ لگەل تەباخا 2023 پێڤاژۆیەکا ئێریشێ بدە دەست پێ کرن و ئەو دێ ژ یا سالا 2019 تووژتر و دژوارتر بە. پەکەکە دخوازە د وارێ لەشکەری دە لگەل ھێزێن پێشمەرگە شەرەکی چالاک بدە دەستپێکرن. نە پەڤچوونەکا دەمکی، ب ئاوایەکی جدی دخوازە ئێریشی ھەرێمێن پێشمەرگەیان بکە و ھتد. ژ بۆ ڤێ ژی بنگەھی ئامادە دکە.
بێ شک دەما کو پەکەکە ڤێ یەکێ بکە دێ ژ ھندەک ئالیگرێن خوە یێن ناڤخوەیی ژی ئالیکاریێ وەربگرە. ب ئیحتیمالەکا مەزن پشتی کو ھەوا پیچەکێ ھوین ببە دێ د مەھا ئیلۆنێ دە ل سلێمانیێ ھندەک گرەڤ، چالاکی روو بدن. ب کورتی، پەکەکێ زەندێن خوە ھلدان و ژ چەند ئالیان ڤە دێ ئێرشی ھەرێما کوردستانێ بکە. ژ بۆ ڤی کارێ دژمنی ھندەک ھەڤپەیمانی ژی پێک ئانینە.
ئارمانجا پەکەکێ ئەوە کو ھەرێما کوردستانێ ل ھەمبەر داگیرکەران لاواز بکن
ھەر وھا ئیران و ئیراق ژی دخوازن زەختێن خوە ل سەر ھەرێما زێدەتر بکن. د راستیێ دە تێ چاڤەرێکرن کو ئیران بەر ب پاییزێ ڤە ھندەک چالاکیان ب بەهانەیا پارتیێن رۆژھلاتی ل دژی ھەولێرێ بکە. ھەلبەت پێوەندیەکا راستەراست د ناڤبەرا پەکەکێ و ئیرانێ دە ھەیە ژ بۆ خەرابکرنا ئارامییا دەڤەرێ. د ڤێ پێڤاژۆیێ دە مژارێن وەکە ناکۆکیێن بوودجەیێ، پرسگرێکا شەنگالێ، ھلبژارتنێن پارلامەنتۆیا ئیراقێ ژی ھەنە. د راستیێ دە پەکەکە ئەرکدارە کو ل سەر ھەرێما کوردستانێ ھەرتم ئالۆزیێ چێبکە.
جەمیل بایک قەد ژ تەمەن و رھێن خوەیێن سپی شەرم ناکە ڤان درەوێن ب زەنگل دکە. درەوێن پەکەکێ ئیشارەتا پلانسازییەکا نوویە.
پلانا پەکەکێ ئەڤەیە: پەکەکە دخوازە، تاکە پارچەیا کوردستانێ کو پەیمانا لۆزانێ یا کو کوردستان پارچە کری شکاندی ژناڤ ببە و دژمناتیا ستاتویا ھەرێما کوردستانێ بکە. ئەڤە دژمناتیەکا وسایە کو پەکەکە ھەول ددە ھەبوونا خوە ل سەر نەبوونا ھەرێما کوردستانێ ئاڤا بکە. ھەرێما کوردستانێ قوودیکا پەکەکێ یە. پەکەکە ھەر جارا کو ل ھەرێما کوردستانێ دنێرە، دبینە کو ئەڤە 40 سالن تشتەک ب دەست نەخستیە، تێکچوونا خوە دبینە. پەکەکە ھەر جارا کو ل ھەرێما کوردستانێ دنێرە خیانەتا خوە دبینە. پەکەکە ھەول ددە کو ڤێ قوودیکێ بشکینە دا کو راستیا خوە نەبینە.
جەمیل بایک بێشەرمەکی مەزنە. ئەو رادبە و دبێژە، پێشمەرگە جل و بەرگێن لەشکەرێن ترک ل خوە کرنە. لێ ئەو و پارتیا وی جل و بەرگێن دژمنێ کوردان حەشدا شەعبی ل خۆرتێن کورد دکن. ئالایێ ئیراقێ ژی ل سەر ملێ وان ددن و دژمناتییا ھەرێمێ دکن. ژ بۆ شەنگالێ ژ کوردستانێ ڤەقەتینە ھەموو لیزتکان دکن.
جەمیل بایک رادبە و دبێژە تێکلیا مالباتا بارزانی لگەل دەولەتا ترک ھەیە. مەسروور بارزانی وەک سەرۆکوەزیر ل بالافرێ سوار دبە، دەردکەڤە و ل بەر کامیرەیان دجڤە. لێ جەمیل بایک ب تەعلیماتا ئیستیخباراتا ئیرانێ رادبە و روودنە. ئیران مالا کو جەمیل تێ دە دمینە، ترومبێلا وی ژی ئەو دابین دکن. ئەو ژ ڤێ رەوشا خوە شەرم ناکە، رادبە تێکلیێن فەرمی یێن دیپلۆماتیک وەک ئیخانەت دبینە.
پەکەکە دخوازە ل دژی پێشمەرگەیان شەری بکە، لۆما ژی بەهانەیان چێدکە. لێ درەوێن جەمیل نکارن زەلالی و سەروەرییا پێشمەرگێ کوردستانێ بەرووڤاژی بکە.[1]