عنوان: اکدی ها و کوچشان بە میزوپوتامیا/ بخش پنجم و اخر

9- زبان و فرهنگ اکدی:
تقویت اکدی ها باعث شروع زوال زبان سومری یا سومری صحبت کردن شد! این عقب نشینی از نظر قدرت و جسمانی درست است وگرنه جایگاه زبان و مذهب و تمدن سومری یکسان و حتی قوی تر بود. زبان مذهبی بی بدیل سومری بود. سارگون پادشاه اکد نوشتن را به دو زبان اکدی و سومری از خود به جای گذاشته است، اما مشخصا جدای از این جنبه ها، سومری زبانان کم شده است، اما این اتفاق جالبی را برای ما به جای گذاشته است، آن ادبیات در آن امپراتوری بود! اهمیت این رویداد سه گانه بود:
1 - نویسنده زن بوده است.
2. نویسنده به سومری می نوشت، اما زبان مادری او اکدی بود.
3 - او یک شاهزاده خانم بود!
4. او انهدوانا، دختر سارگون پادشاه اکد بود! قرار بود او به عنوان یک علاقەمند به امور معبد بپردازد و نوشته هایش دعاهایی به الهه زیبای اینانا باشد که برخی از آنها قدیمی تر است و او آنها را برای ما حفظ کرده است.
5. نوشتار اکدی به خط میخی اکدی/بابلی بود که قدمت آن به حدود 2334 قبل از میلاد می رسد. این خط از خط میخی اکدی/بابلی به ایلامی توسعه یافت و سپس شکل صحیحی به خود گرفت که می‌توان آن را به خط میخی توصیف کرد.
6. چند نام اکدی نیز رواج یافت که بعدها در منطقه منعکس شد، مانند کلمه (Adad) که به معنای پادشاه بود و به نام خدایان قدرتمند بابلی و آشوری تبدیل شد که بابلی ها، آشوری ها و سومری ها از آن برای خدای باد و باران استفاده می کردند.
7. از نظر خدایان، اکدی ها به رومیان بسیار نزدیک هستند. وقتی اکد وارد سومر شد و روم وارد یونان شد، مثلاً خدایان (آفرودیت به زهره، آرس به مریخ، زئوس به مشتری و...) از یونانی به لاتین و رومی (اطلس یورو) تغییر کردند، همانطور که بدون تغییر باقی ماندند، اکدی ها نیز از این چیزهای مقدس سومری بهره بردند!
8. به عنوان مثال، خدای شکارچی در کنار شیری می ایستد، صورتش کاملاً نمایان است، تیراندازی بر دوش و ردایی از نمک، با یک ران آشکار و کمانی روی شانه اش نمایان است. ایشتار که در سومری اینانا است. در کنار خدای شکارچی، ایستاده روی تپه ای با درختی در کنار آن، ایشتار بال هایی برای پرواز دارد که روی هر دو شانه قابل مشاهده است، مسلح مانند یک جنگجو، چیزی را بالای سر خدای خورشید سومری نگه داشته است) و آسیموئید.
$منابع:$
ئاکۆ محەمەد میرزادەیی: -مێژووی دێرینی کورد، چ2، نووسینگەی تەفسیر، هەولێر، 2020ز.
- #شاسوار هەرشەمیی#. -مێژووی ئارامییەکان لە کوردستاندا (حەرانیی، جو، سریانی، ئاسووری، کلدانی)، چ2، ناوەندی توێژینەوەی مێژوویی جەمال ڕۆژبەیانی، چاپخانەی تاران، سلێمانی، 2018ز.
-ئاوڕێک لە زمانی سومێری، شاسوار هەرشەمی، بڵاوکراوەی ناوەندی توێژینەوەی مێژوویی جەمیل ڕۆژبەیانی، چاپخانەی تاران، سلێمانی، 2018ز.
-ئۆڤید. -میتامۆرفۆس, و: بەیان سەلمان, چ1، چاپخانەی ئەندێشە، سلێمانی، 2018ز. [1] [2]