Bêhna Dawî ya Kurdên #Sûriyê# : Şerê Yekbûna Netewî û Stratejiyên Pêwist
Pirsgirêka Germ: Koma Lêkolînên Jeostratejîk
Piştî ku hukûmeta Ahmad Al-Shara di Sûriyê de bi tevahî serhildanên siyasî û leşkerî ya Erebên Sunnî bihevra girt, Kurd li Sûriyê di nav çarçoveyek nû de digerin ku ew ê di bin şerê mezin a yekbûna xwe de bimînin. Heke daxwaza wan ku di pergala siyasî û leşkerî de bidomînin, divê ew bibin yek û bi şopandinê bigihîjin rewşa nû ya herêmî. Her weha, vê gavê dewletê nû ya Dîmêşqê ji wan re ne tenê hatibû bîrkirin, lê di heman demê de ew bi awayek bidengî û neheqî dibîne.
Ji bilî vê yekê, Rêveberiya Xweser ya Bakurê Rojava ji destê Dîmêşqê derketiye, û her wiha hêzên xweşbirê Druzî yên li Sweîda dixwazin vê deh û dewranê bidomînin. Di heman demê de, rejîma nû ya Dîmêşqê sererastî bû ku herêmên xwaran, bi taybetî herêmên zevî yên xelken nîvro-destnîşan, dikevê qezenca rewşa siyasî.
Di vê rewşê de, Kurd dikarin çawa bi şerê deh û dewranê ragihîjin? Çawa dikarin yekbûn û hêza xwe bihevgirêjin da ku xwe ji hêla negiranî û navawaziyên siyasî û leşkerî bidixwînin?
Rewşa Kurdên Sûriyê piştî Guhertina Dengbêjî
Kurdên Sûriyê bi awayekî naverokî li ser girêdayîna xwe bi Dewletê Navendî digerin, di nav hevkariyan û têkoşînên serhildanê de. Di dema şerê navneteweyî de, wan destnîşaneke xweber bi çalakiyên leşkerî ya Hêzên Sûriya Demokratîk (HSD) û rêzaneke siyasî bi aliyê Dewletên Yekbûyî ve digirt. Lê di vê rewşê de, lêkolîn û rewşa xwe ya siyasî hinek xewitî ye û daxwaza rastnûm kirinê.
1. Winda Bûn û Şerê Navxweyî
Her çiqas ku Kurd di nav xwe de hêza mezin ne, lê negiranîyên wan jî gelek mezin in. Heta niha, li gorî rewşa siyasî ya nû, Kurd digihîjin hûr dikeve rêzî, û kêmasîyên wan ji bo demên dawî ne tenê li ser yekbûn û pejirandinê ne, lê di hêza negiranî ya navheremî jî de hene.
Teqlîd û Daxwaza Yekbûnê: Ji ber ku navbera partiyên siyasî yên Kurdî tuneye yekdîtî, nîqaş û têkiliyên wan di dema xweber de nakevin hev.
Girêdayî û Siyaseta Herêmî: Li gorî rewşa herêmî, hinek hêzên siyasî ya Kurdî rê li dijminan ji ber zêde kirina xwe digirin û di nav rewşa çerxa îqtîsadî û siyasî de digerin.
Pejirandina Navneteweyî yê Kêmbû: Heke belavbûn û naverokiyên Kurd bi rê ve digihîjin, dema nû pejirandina wan ji aliyê Dewletên Navneteweyî ve digihîjin kêmbû.
2. Şerê Leşkerî û Pêşbûna Negiranîyên Herêmî
Di warê leşkerî de, Kurd nikarin girêdayî û girîngiyên wan ji aliyê hêzên dijmîn ve biguherînin. Di dema ku hêzên Amerîkî piştgiriya xwe bi hinek resmî kir, digare ku wan di rêzê berdewam de bin û negiranîya leşkerî ya wan bi wê ewlehiyê pêş bînin.
Stratejiyên Kurdên Sûriyê ji bo Qedexe û Yekbûn
1. Yekbûna Netewî di Bingehê Siyasî de
Heke Kurd bixwazin rewşa xweber bidomînin, divê wan di bin xweber de pêkanê zêde bînin, û bi hêvpeyivînî û hevserketîyên xwe digihîjin rêzî:
Hêvpeyivîn û Xwedîbûna Bîrê Hevalan: Navbera hêzên siyasî yên Kurdî, divê bi hev were serokdan û yekbûn bigire dest.
Perwerdeya Çandî û Siyasî: Divê Kurd bêhna xweber biguherînin û di rêzê çandî de hevkarî û hevserketîyên xwe di bin pejirandinê biguherînin.
Destnûmkirina Navneteweyî: Dema nû, divê wan bi hevî û hevserketîyên navneteweyî diguherînin û navbata daxwazê wan digirin.
2. Pêşbûna Hêza Leşkerî bi Awayekî Xweser
Avakirina HSD ya Nû: Divê HSD bibin hêzê navdewletî û piştgiriya wan ji aliyê siyasî ve diguherînin.
Guhartina Girêdayîyê: Kurd divê di rewşa herêmî de digihîjin negiranî û girêdayîyê bi giranî nîqaş bikin.
Hêvpeyivîn bi Herêmên Yên Dijmîn: Heke Kurd bixwazin rewşa xwe bidomînin, divê wan bi hêzên xweber digihîjin.
3. Bikaranîna Avakirina Dengbêjî yê Herêmî
Di bin rêzê de, Kurd dikarin girêdayî û rewşa xwe bi girtinê herêmî digihîjin.
Pêwîstiyên Bi Amerîka: Kurd dikarin bi hêzên Amerîkî digihîjin piştgiriya xweber bigirin.
Hêvpeyivîn bi Hêzên Rêxistina Sûriyê: Divê Kurd bi hêzên Rêxistina Sûriyê digihîjin.
Negiranîyên Navdewletî: Kurd dikarin rewşa xwe bi bêhna dewletî digihîjin.
Encam
Heke Kurd bixwazin rewşa xwe bidomînin û serfiraz bibin, divê wan bi hêvpeyivîn û negiranî digihîjin, û di bin rêzê dengbêjî de diguhêzînin. Heke vê yekê çêbibe, ew ê di bin rêzê navdewletî de pêş bibin û rewşa xweber bidomînin.[1]