🏠|📧|Em kîne|Pirtûkxane|📅
🏠 Destpêk|📧 Peywendî|💡 Em kîne
|
📅 Evru 01-06 di dîrokêda
📅Krunulujiya rwîdana
📅 Roj
📆01-06-2020
📆31-05-2020
📆30-05-2020
📆29-05-2020
📆28-05-2020
📆27-05-2020
📆26-05-2020
📂 Zêde ...
📅01 June
📝 Belgename
📊 Amar u Rapirsîya
✌️ Şehîdan
💚 Enfalkirî
😞 Q. şerê nawxo
👩 Q. tundutîjî
📅 Date of Birth
📅 Date of Death
|💳 KomekHarîkariya me bike ji bu Kurdîpêdiyayeka başitir.|📕 PirtûkxaneMezntirîn perrtûkxana dîcîtalla Kurdî! - (10,959) perrtûk||
👫 Edîp Karahan
Edîp Karahan (1926-1976) nivîskarê kurd bû. Li gora agahdariyên ku di nasnameya wî de hatine nivîsandin, ew di sala 1930'î de li Dêrika Çiyayê Mazî hatiye dinyayê. Lê li gor ku merivên wî yên emirmezin dibêjin, ew di meha nîsanê ya ku piştî Şêx Seîd hatiye daliqandin de çêbûye. Loma jî qeneeta xurt ew ku di sala 1926an çêbûye. Ew lawê Hecî Cemîlê Şêxmûsê Hecî Osmanê Reşo ye. Navê dêya wî Hecî Semo ye. Ew ji eşîra Mahmudan e. Mahmûdî yek ji pênc eşîrên Dêrikê ye. Piştî Hecî Osman, Êlasoyê kurê wî
👫 Ahmed Arîf
Ahmed Arîf (* 21'ê avrêlê Nîsan 1927ê li Amedê; † 2'ê pûşperê Hezîran 1991'ê li Enqereyê) helbestvanekê bi esilê xwe kurd e ko bi zimanê tirkî dinivîsî.
Jînenîgar
Navê wî yê rast Ahmed Önal e. Di 21ê Nîsanê da li Amedê hatiye dinê. Navê bavê wî Arîf Hikmet, navê diya wî Sarê ye.
Zaroktiya wî li Amedê û Sêwrekê derbaz bû. Li Sêwrekê dibistana seretayî qedand. Li Rihayê dest bi dibistana navendî kir û li Afyonê qedand. Bi dû ra, li Enqereyê li Zanîngeha Enqereyê li fakulteya Ziman, Dîrok û Erdn
🏰 Midyad
Midyad (bi tirkî: Midyat, bi asûrî: ܡܕܝܕ‎ Mëḏyaḏ; bi suryanîya Midyadê: Miḏyôyo) navçekî û bajarekî biçûk li Bakûrê Kurdistanê ye. li herêma mehelmiyan ne . Midyad ser bi Parezgeha Mêrdînê ye. Li rojavayê Midyadê bajarokê Hezexê heye, li başûrê wê Nisêbîn, li rojava Mehsertê heye û li bakûrê wê Kercews û Kerboran hene. Midyad navenda herêma Torê ye, ku bi taybetî di dîroka Xiristiyaniyê de cihekî girîng digire. . Ji Midyadê re ji ber zêdebûna dêrên bajêr Bajarê heft dêran jî tê gotin.
Civak
Li
👫 Xelîl Duhokî
Helbestvan û nivîser
Xelîl Duhokî
Di sala 1951 ê de, li bajarê Duhokê, li Kurdistana başûr ji dayik bûye. Di sala 1970 ê de, dest bi nivîsîna helbestan kiriye. Kurteçîrok û vekolînên edebî jî dinivîse. Di piraniya aheng û fêstîvalan de, helbest pêşkêş kirîne û di rojname û kovarên kurdî de, çi li nav Kurdistanê û çi li derveyî Kurdistanê belav kirîne. Di sala 1973 ê de, bûye endamê Êketiya Nivîskarên Kurd. Sernivîskarê kovara Berbangê, li Swêdê bûye. Sernivîskarê kovara Nûbûnê, li Kurdistana
📊 Babet 373,974 | Wêne 58,931 | Pertuk PDF 10,959 | Faylên peywendîdar 42,284 | 📼 Video 167 | 🗄 Çavkanî 14,550 |
📖 رۆڵی کورد لە دامەزراندنی سوپای عیراق | 🏷️ Pol: Kurtebas | Zimanê babetî: 🏳️ کوردیی ناوەڕاست | 👁️‍🗨️
✍️
رۆڵی کورد لە دامەزراندنی سوپای عیراق
📖 Kurtebas


سوپای عیراق کە هێزێکی رێکخراوی کۆماری عیراقە، لەهێزی وشکایی و دەریایی و ئاسمانی پێکدێت، مێژووی دامەرزاندنی دەگەڕێتەوە بۆ رۆژی 6-1-1921 واتە 98 ساڵ بەر لە ئێستا، ‌ کە باس لە دامەزراندنی سوپای عیراق-یش دەکرێت، ناکرێت مێژووی سەربازی و رۆڵی ئه و ئەفسەرە‌ ‌کوردانە لە یاد بکرێت کەوا بەردی بناغەی ئەم سوپایەیان داناوه،‌ چونکە نۆ ئەفسەری پلە باڵا لەو‌ 14 ئەفسەرەی کە رۆژی 6ی کانونی دووەمی یان دیاری کرد وەک رۆژی سوپا کوردبوون.
رۆڵی کورد لە پێکهێنانی سوپای عیراق
وەک ئاشکرایە کە سوپای عیراق یەکەم سوپای دامەزرێنراوی عەرەبی بوو کە بووە بە نموونەیەک بۆ هەموو دەوڵەتانی عەرەبی بەتایبەتی لە ناو و پلە بەندی سەربازیدا، رۆڵی کوردیش لە پێکهێنانی سوپای عیراق دەگەڕێتەوە بۆ دوای کۆتایهاتنی جەنگی یەکەمی جیهانی، (1914-1918)و کۆتایهاتنی دەسەڵاتی عوسمانی لەعیراق و کۆنترۆڵکردنی عیراق لەلایەن بەریتانیاوە، یەکەم حکومەتی عیراق لەمانگی ئابی 1920 بەسەرۆکایەتی عەبدولڕەحمان نەقیب پێکهێنرا، له و حکومەتەدا یەکەم ئەفسەری کورد کە پۆستی وەزیری بەرگری حکومەتەکەی نەقیبی وەرگرت جەعفەر عەسکەری بوو.
نۆ ئەفسەر لە دامەزرێنەرانی سوپا کورد بوون
1-فەریق جەعفەر مستەفا عەسکەری، سەرۆکی دەستەی دامەزرێنەی سوپا ئەوکات پلەی فەریق روکن بووه، ‌وە ‌یەکەم وەزیری بەرگری بوو لەیەکەم حکومەتی عیراقی (عبد الرحمان نقیب)دا، جەعفەر عەسکەری چەندین پۆستی باڵاو گرنگی وەرگرتووە،‌ هەروەها ‌خەڵکی ناوچەی عەسکەری سەربە شارەدێی ئاغجەلەری نزیک شارۆچکەی چەمچماڵه.
2-عەقید عەبدولحەمید شاڵچی ئەندامی دەستەی دامەزرێنەر.
3- رائد سەعید مەحەمەد.
4-بەکر سدقی عەسکەری ئەندام دەستەی دامەزرێنەرە کە چەندین پۆستی ئەمنی گرنگی بینیوه و ‌پاشان دەبێت بە سوپاسالار (رئیس ئەرکانی الجیش) لەساڵی 1936دا، کەخەڵکی ناوچەی عەسکەری سەربەناحیەی (ئاغجەلەر)ی نزیک شارۆچکەی چەمچماڵن لەگەڵ جەعفەر عەسکەریدا خەڵکی یەک گوندن ئەمەش وایکردوە کە نازناوی عەسکەری هەڵبگرن.
5-تۆفیق وەهبی بەگ، وەکیل قائد دەێت لە دەستەی دامەزرێنەر له و دەمەدا پلەی رائیدی دەبێت، هەروەها یەکێک بووە له و ئەفسەرە بەتوانایانەی ناو سوپای عوسمانی کەبەشداری شەڕی (دردەنیل) و‌ شەڕی (شعیبە)ی کردووە، لە کاتێکدا کە ئەفسەر بووە لە ریزی سوپای عوسمانی و بە روخانی دەوڵەتی عوسمانی پەیوەندی دەکات بە شۆڕشەکەی شێخی نەمرەوە، پاش هەوڵی دامرکاندنەوەی شۆڕشەکەی شێخ لە لایەن بەڕیتانیەوە دەستگیر دەکرێت،‌ دوای ئازادکردنی لەڕێگە هاوەڵانییەوە پەیوەندی دەکاتەوە بەسوپای عیراقی نوێ-وە‌.
6- رائد عەبدولرەزاق حلمی.
7- نەقیب حەسەن حسێن عەسکەری، بەهەمان شێوە خەڵکی گوندی عەسکەره و ئەندامی دەستەی دامەزرێنەر بووە.
8- نەقیب محەمەد ئەمین زەکی بەگ، ئەندامی دەستەی دامەزرێنەر و دەرچووی کۆلێژی سەربازی و کۆڵێژی ئەرکان بووە لە سوپای عوسمانی، بەهۆی لێهاتووییەوە لە ریزەکانی سوپای عوسمانیداو ئه و وتارو لێکۆڵینەوانەی کە لە ئەستەمبوڵ بڵاویان دەکاتەوە سەبارەت بە جەنگی ئیمبراتۆریەتی عوسمانی و ‌جەنگی ناپلیۆن زۆر بابەتی تر کاریگەری تەواوی خۆی دادەنێت لە سەر (مستەفا کەمال ئەتاتورک) و‌ گرنگی زۆرپێدەدات.
9-. (نوری سەعید پاشا) جێگری سەرۆکی دەستەی دامەزرێنەر دەبێت کە ئەو کات پلەکەی فەریق رکن بووە یەکەم سوپاسالاری(رەئیس ئەرکانی جەیش)ی عیراقی بووە، ‌پاشان دەکرێت بە وەزیری دەرەوەی عیراق چەند جارێکیش دەکرێت بە سەرۆک وەزیرانی عیراق و لادەبرێت، بەهۆی ئاڵۆزی بارودۆخی سیاسی عیراق وه لە سەردەمی دەسەڵاتی مەلیک و ئینتیدابی بەریتانیدا، بەڵام بە لێهاتوترین سەرۆک وەزیران دادەنرێت لە مێژوی عیراقدا، خەڵکی گوندی زەردکی – دەشتی ساڵەیی کە 30 کم دوورە لە باکور رۆژهەڵاتی کەرکوککەرکوکەوه،‌‌ هەروەها هاوسەری نوری سەعید خوشکی جەعفەر عەسکری بووه.
ئەفسەرانی کورد لە شۆڕشەکانی عیراقیشدا رۆڵی بەرچاویان هەبووە
جگە لەدامەزراندنی سوپای عیراق، ئەفسەرانی کورد لەشۆڕشی 14ی تەمموزی ساڵی 1958دا رۆڵی بەرچاویان هەبووە، لەساڵی 2003 ئەفسەرانی کوردو هێزەکانی پێشمەرگە رۆڵی گەورەیان بینیوە لەڕووخانی رژێمی بەعس و پەیوەندیکردنەوە بەسوپا، تەنانەت پێکهێنانەوەی سوپای عیراق جارێکی تر لەسەر دەستی ئەفسەرانی کوردو عەرەب بووە.
بەشداریکردنی ئەفسەرانی هێزی پێشمەرگە لە دامەزراندنەوەی سوپای عیراق بۆ جاری دووەم
لەکاتی رزگارکردنی عیراق لە ساڵی 2003دا پاش دەرکردنی بڕیاری هەڵوەشاندنەوەی سوپای عیراقی لەلایەن حاکمی سەربازی ئه و کاتەی عیراق، ئەمریکا بڕیاریدا سوپای عیراق دابمەزرینێتەوە بە پێکهاته و شێوەیەکی جیاواز لەوەی پێشتر، یەکەکانی پێشمەرگە کارەکتەری سەرەکی ناو پڕۆسەکەبوون، لە سەرەتادا تەنانەت ئاسایش و ئەمنیەتی پارێزگای بەغدا لە %80ی بە دەست کوردەوە بوو و زۆرێک لە فەرماندەی فرقەکان و پۆستە گرنگەکان بەدەست کوردەوەبوون وەک سوپا سالاری عیراق، فەرماندەی دەزگای هەواڵگری و فەرماندەی هێزی ئاسمانی عیراق کورد بوون، بەڵام بە هۆی هەڵەی سیاسی و نەبوونی هیچ ئنتیمایەکی رۆحی وەک تاکی کورد بۆ ئەم سوپایە، ‌هەروەها ئه و ‌ سوپایه ‌زیاتر ئاڕاستەی خۆی رووە و مەزهەبی تایەفەگەری گۆڕی و‌ وایکرد تا پێش روداوەکانی پێکهێنانی عەمەلیاتی دیجلە رێژەی کورد بوو بە لە %3 لە ناو وەزارەتی بەرگری هەروەها هێزی پێشمەرگە سەلماندی که تەنها ماڵی ئارام بۆ ئەفسەرانی کورد ئه و هێزەیە کە بتوانێت پارێزگاری کەر بێت لە هەموو پیرۆزیەکانی گەلەکەمان وە بشی سەلمێنێت کە ئەوەی بە سوپای عیراق ناکرێت هێزی پێشمەرگە زۆر بەجەسورانە دەتوانێت شەڕی گەورەترین و دڕندەترین هێزی وەحشیگەری جیهان بکات.
PUKmedia تایبەت
سەرچاوەکان:
• د. فاضل البراک (دورالجيش العراق في الحکومة الدفاع الوطني) دراسة تحليلية نقدية مقارنة1987
• حازم مفتي (عیراق بین العهدین طارق هاشمي و بکر صدقي) 1990
• ستيفن همسيلي لونکريک، وەرگێڕانی. سلیم گە تکریتی (العراق الحدیث) جزء الثاني
• دليل العراق سنة 1936
• عبد الرزاق الحسني (تاريخ العراق الحديث) طبع السابعة 2008
• عبد الرزاق الحسني (تاريخ الوزارات العراق) مجلد الثاني طبعة الخامسة الموسعة و المزيدة، سنة 1978و مطبعة دار الکوتب بيروت.
• وزارة الدفاع والمقر العام (تارخ القوات العراقية المسلحة الجزء الثاني) الطبعة الاولي 1991.
• مذکرات بغداد: مراجعة في تاريخ الصراع الطائفي والعنصري 672 م-2007 م
• تاریخ القوات المسلح العراقیه،‌ جزء ثالث طبعة الثانية 1996
• سەردار جەباری (بکر سدقی عةسکەری و بیری دەوڵەتی کوردی) تویژینەوەی مێژویی و سیاسی.[1]
07-01-201907-01-2019
⚠️ Ev babet bi zimana (🏳️ کوردیی ناوەڕاست) hatiye nvîsandin, klîk li aykona bike ji bu vekirina vî babetî bi vî zimana ku pî hatiye nvîsandin!
⚠️ ئەم بابەتە بەزمانی (🏳️ کوردیی ناوەڕاست) نووسراوە، کلیک لە ئایکۆنی بکە بۆ کردنەوەی بابەتەکە بەو زمانەی کە پێی نووسراوە!
🗄 Çavkanî
[1] 📡 | 🏳️ کوردیی ناوەڕاست | ماڵپەری پوک میدیا - 07-01-2019

⁉️ Taybetmendiyên babetî
🏷️ Pol: 📖 Kurtebas
🏳️ Zimanê babetî: 🏳️ کوردیی ناوەڕاست
📅 Publication date: 07-01-2019
📄 Corî dokumênt: ⊶ Zimanî yekem
📙 Pertûk: ⚔ Mêjû
🌐 Ziman - Şêwezar: 🏳️ Kurmancî Başûr - Soranî

⁉️ Technical Metadata
✨ Kwalîtiya vî babetî: 91% ✔️
91%
✖️
 30%-39%
Xirap👎
✖️
 40%-49%
Xirap
✖️
 50%-59%
Xirap nîne
✔️
 60%-69%
Navincî
✔️
 70%-79%
Gelek başe
✔️
 80%-89%
Gelek başe👍
✔️
 90%-99%
Nayab👏
91%
✔️
Ev babete ji layê: (Hawrê Baxewan) li: Jan 8 2019 10:13AM hatiye tumarkirin
👌
✍️ Ev babete bu dwîmahîk car ji layê: (Naliya Ibrahim)ve: Jan 8 2019 10:42AM hatiye rast vekirin
☁️ Nav û nîşanên babetî
🔗
🔗
👁 Ev babete 593 car hatiye dîtin

✍️ Vî babetÎ baştir bike
☰ Zêde
⭐ Bu nav lîsteya kumkirîya
💬 Raya xu derbareyi vî babeyi binvêse!

✍️ Ghurrinikariyên babetî!
🏷️ Metadata
RSS

📷 Gûgla wêna bu babetê helbijartî!
🔎 Gugl derbareyi babetê helbijartî!
⠪ Share
Facebook
Twitter
LinkedIn
Whats App
Viber
SMS
Facebook Messenger
E-Mail
👍
⭐ Helsengandna babetî
⭐⭐⭐⭐⭐ Nayab
⭐⭐⭐⭐ Gelek başe
⭐⭐⭐ Navincî
⭐⭐ Xirap nîne
⭐ Xirap
رۆڵی کورد لە دامەزراندنی سوپای عیراق
📖 Kurtebas

📚 Faylên peywendîdar: 0
🖇 Babeten peywestkiri: 1
📅 Rêkewt û Rûdaw
1.👁️07-01-2019
📂[ Zêde...]

Kurdipedia.org (2008 - 2020) version: 12.06
| 📩 contact@kurdipedia.org | ✔️CSS3 | ✔️HTML5
| dirustkirina laperî 0,203 çirke!
☎ +9647701579153 +9647503268282
| ☎ +31654710293 +31619975574