Pirtûkxane Pirtûkxane
Lêgerîn

Kurdîpîdiya berfrehtirîn jêderê zaniyariyên Kurdîye!


Vebijêrkên Lêgerînê





Lêgerîna pêşketî      Kilaviya


Lêgerîn
Lêgerîna pêşketî
Pirtûkxane
Navên kurdî
Kronolojiya bûyeran
Çavkanî - Jêder
Çîrok
Berhevokên bikarhêner
Çalakî
Çawa lê bigerim?
Belavokên Kurdîpêdiya
Video
Sinifandin
Babeta têkilhev!
Tomarkirina babetê
Tomarkirina Babetê nû
Wêneyekê rêke
Rapirsî
Nêrîna we
Peywendî
Kurdîpîdiya pêdivî bi çi zaniyariyane!
Standard
Mercên Bikaranînê
Kalîteya babetê
Alav
Em kî ne
Arşîvnasên Kurdipedia
Gotarên li ser me!
Kurdîpîdiyayê bike di malperê xuda
Tomarkirin / Vemirandina îmêlî
Amarên mêhvana
Amara babetan
Wergêrê funta
Salname - Veguherîner
Kontrola rastnivîsê
Ziman û zaravayên malperan
Kilaviya
Girêdanên bikêrhatî
Berfirehkirina Kurdîpêdiya ji bo Google Chrome
Kurabiye
Ziman
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی - کوردیی سەروو
Kurmancî - Kurdîy Serû
هەورامی
Zazakî
English
Française
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
Azərbaycanca
Hesabê min
Çûna jûr
Hevkarî û alîkarî
Şîfre ji bîr kir!
Lêgerîn Tomarkirina babetê Alav Ziman Hesabê min
Lêgerîna pêşketî
Pirtûkxane
Navên kurdî
Kronolojiya bûyeran
Çavkanî - Jêder
Çîrok
Berhevokên bikarhêner
Çalakî
Çawa lê bigerim?
Belavokên Kurdîpêdiya
Video
Sinifandin
Babeta têkilhev!
Tomarkirina Babetê nû
Wêneyekê rêke
Rapirsî
Nêrîna we
Peywendî
Kurdîpîdiya pêdivî bi çi zaniyariyane!
Standard
Mercên Bikaranînê
Kalîteya babetê
Em kî ne
Arşîvnasên Kurdipedia
Gotarên li ser me!
Kurdîpîdiyayê bike di malperê xuda
Tomarkirin / Vemirandina îmêlî
Amarên mêhvana
Amara babetan
Wergêrê funta
Salname - Veguherîner
Kontrola rastnivîsê
Ziman û zaravayên malperan
Kilaviya
Girêdanên bikêrhatî
Berfirehkirina Kurdîpêdiya ji bo Google Chrome
Kurabiye
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی - کوردیی سەروو
Kurmancî - Kurdîy Serû
هەورامی
Zazakî
English
Française
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
Azərbaycanca
Çûna jûr
Hevkarî û alîkarî
Şîfre ji bîr kir!
        
 kurdipedia.org 2008 - 2024
 Em kî ne
 Babeta têkilhev!
 Mercên Bikaranînê
 Arşîvnasên Kurdipedia
 Nêrîna we
 Berhevokên bikarhêner
 Kronolojiya bûyeran
 Çalakî - Kurdipedia
 Alîkarî
Babetên nû
Cih
Qamişlo
25-05-2024
Burhan Sönmez
Jiyaname
Ferhad Merdê
25-05-2024
Burhan Sönmez
Wêne û şirove
MEDRESEYA QUBAHAN
19-05-2024
Sara Kamela
Pirtûkxane
Lenînîsm
15-05-2024
Sara Kamela
Pirtûkxane
Felsefeya marks
15-05-2024
Sara Kamela
Pirtûkxane
NÎQAŞÊN FELSEFEYÊ 41
07-05-2024
Sara Kamela
Pirtûkxane
ZÎMANÊ DUYEM
01-05-2024
Sara Kamela
Pirtûkxane
6 STÛNÊN ZIMAN Û ZIMANNASIYA KURDÎ
01-05-2024
Burhan Sönmez
Pirtûkxane
Felsefekirin û zarok
29-04-2024
Sara Kamela
Pirtûkxane
Di ziman de xêv û hevoksazî
28-04-2024
Sara Kamela
Jimare
Babet 518,968
Wêne 106,406
Pirtûk PDF 19,323
Faylên peywendîdar 97,287
Video 1,397
Kurtelêkolîn
Çêkirina tevnan di Kelepûra...
Kurtelêkolîn
Xişr û bedewiyên jinên Kurd...
Kurtelêkolîn
RÊBERA HÎNKIRINA KURDÎ
Wêne û şirove
MEDRESEYA QUBAHAN
Cih
Qamişlo
Ji devê Ewliya Çelebî Fermana Şengalê -3-
Kurdîpêdiya projeya herî mezin a arşîvkirina zanîna (agahiyên) me ye..
Pol, Kom: Kurtelêkolîn | Zimanê babetî: Kurmancî - Kurdîy Serû
Par-kirin
Facebook0
Twitter0
Telegram0
LinkedIn0
WhatsApp0
Viber0
SMS0
Facebook Messenger0
E-Mail0
Copy Link0
Nirxandina Gotarê
Bêkêmasî
Gelek başe
Navîn
Xirap nîne
Xirap
Li Koleksîyana min zêde bike
Raya xwe li ser vî babetî binivîsin!
Dîroka babetê
Metadata
RSS
Li googlê li wêneyan girêdayî bigere!
Li ser babeta hilbijartî li Google bigerin!
کوردیی ناوەڕاست0
English0
عربي0
فارسی0
Türkçe0
עברית0
Deutsch0
Español0
Française0
Italiano0
Nederlands0
Svenska0
Ελληνική0
Azərbaycanca0
Fins0
Norsk0
Pусский0
Հայերեն0
中国的0
日本人0

Fermana Şengalê

Fermana Şengalê
=KTML_Bold=Ji devê Ewliya Çelebî Fermana Şengalê -3-=KTML_End=
Agît YAZAR
Xelek 3

Ferman bi destê Melek Ahmed Paşa fetihkirina Çiyayê Bi Por, Çiyayê Sîncarê
....Xwedê dizane di vî temenê xwe yê ku ev 41 sal in ez seyahim, vî qûlê hakîr, Ewliyayê reben li ti dereke din li rez û dahlên wanî bi xêr û bir rast nehatime. Ji tirsa canê xwe, dev ji van hubûbat, rez û goqên xwe berdabûn û tevî zar û zêçên xwe reviyabûn ketibûn şikeftan û xwe di wan şikeftên kûr de veşartibûn; ketibûn zikê erdê. Di wan her şikeftên di bin zikê erdê de, her yek ji wan hezar-duhezar hebî Yezîdên Kurd yên bêîman xwe têde veşartibûn. Tevî jin, zarok, xwarin vexwarin, û alavên xwe yên giranbiha xwe di wan şikeft û stargehên kûr û di bin zikê erdê de veşartibûn.
Me gelek casûsên wan zeft kiribûn, ewana yek yek cîhê şikeftan raber me kir. Wexta Mehmed Emîn Paşa ev çiya dorpêçkiri bû, hingê negihaştibû hubûbatên xwe ji erdê rakin. Me bi wan casûsên hêsîr girtibûn re, xeber ji wan re şand daku werin teslîm bibin. Lê ka! Yekî bi tenê jî teslîm nebûn. Her carê ji bin erdê derdiketin dihatin û bi hezaran tiving bera me didan û diçûn xwe vedişartin. Kêsa me li wan nedihat.
Ev melûnên hanê ji ewila ewil de wanî hîn bûnin. Di çiyan de serî pêre dernakevin. Heta di wexta Sultan Ahmed de, van melûnan li vî çiyayî, Wezîr Nasûh Paşa têkşikandibûn. Hîn jî hestiyên eskerên Osmaniyan kom bi kom li van deran li ser hev in.
Paşa, bi vê yekê dizanîbû û vê rewşa hanê pêta agir berdida dilê wî. Paşê ferman da eskeran, got herin ji jêr sapên garis bînin û li ber devê deriyê şikeftan bikin kom. Eskeran sapên garis anîn li ber devê deriyê şikeftan kom kirin bi qasî çiya û agir berdanê. Paşê kûpên sîrkê anîn berdan ser. Nola ciyagerên pîspor ên kolandinê, ferşên keviran ji ber hev rakirin. Bi Kulungên Ferhadî taht şikandin. Li jora şikeft û sitargan de qul vekirin. Di wan taq û qulan re, agir berdan nava wan. Bi hezaran gurzên garis ji jor de berdan nava wan. Wexta agir bi wan melûnan diket, dibû zarezar qîreqîra wan, jin û zarokên wan.
Û paşê ji kela Mêrdînê bi deveyan şeş heb topên bi erebe anîn. Guleyên topan berdan devê şikeftan. Bi vî awayî melûnên di hundur de telef dibûn.
Û kesên ji kolandinê fam dikirin, bi kulunk, manêre û metqebê taht qul kirin. Şûşeyên kûmbarên destan avêtin hundur. Her kûbarên destan di nava wan melûnên Yezîdên Bi Por de diteqiya, melûn perçe perçe dibûn.
Deriyên hinek şikeftan di jor de bûn. Eskerên îslamê coyên avê dikolan dianîn berdidan nava şikeftên di bin zikê erdê de. Her ku avê didan ser kesên di hundur de, eman dixwestin û bi canilametî bazdidan derve. Li ser vê yekê, ev rêbaz li her derên pêkan pêk anîn.
Û hinek şikeftên ku guleyên topan ew ji hev de xistibún, gurzên garis li ber devê derî dan ser hev û agir berdanê. Ji pare ba li agir dixist. Agirê Nemrûdî, Yezîd di hundur de dikir kebab. Kumbaran jî ji hêlekê de ew perçe perçe dikirin. Keleyên wan ji ber guleyên topan digindirîn û ava diherikîn hundurê şikeftan, ew difetisandin.
Bi kurtasî di roja heftan de, gotin el-eman ey guzîdeya Al-î Osman! û derketin derve. Her yek ji wan bûbû muptelayê derdan, lema ji kunên xwe derketin der.
Ji mezinahiya Tanri, hîn agirê Nemrûd di hundur de vêxistîbûn, xaziyên Misilmanan ketin hundur. Sê roj û sê şevên din jî cî cîna cengê kudand. Eskerên misilmanan bi porên Yezdîdan digirtin û ew kaş dikirin û dianîn. Serê wan ên yên bi por bi şûrên xwe yên tûj, ji qewla şagirtiyên Selmân-i Pak kur kirin.
Neçele neçele Yezîdan wexta dîtin zar zêçên wan, jinên wan teslîm bûn, bi destên xwe çavên xwe derdixistin, neçele neçele ji wan Yezîdan xwe ji zinaran de davêtin xwarê pare pare dibûn, ewladên me neçele neçele bi hezaran jin ú qîzên wan kuştun, gelekan jê ji wan xwe xencer dikirin û xwe dikuştun, xwe davêtin li ser şûr û xwe dikuştun, gelekê wan hîn jî êriş dikirin ya dikuştun yan dimirin, gelekan jî jê ji wan xwe tevî zarokên xwe xwe ji zinarên bilind diavêtin xwarê. Xwîna wan Yezîdan ji ser zinara diherikîn jêr. Înşaleh bi destê Melek Ahmed Paşa heyfa şehîdên Kerbelayê hate sitendin
Bi kurtasî deh roj û deh şevan cengek welê bû, encax cenga Ahmed Paşayê Piçûk ewqas mezin bû. Tam 9.000 kele, 13,600 jin, qîz û lawên Yezîdan hêsîr ket dest.
Û xirxalên zêr û zîv, gerdenk, kulah, qedeh, û sehan û gelek xenîmetên din, ew çend malekî xenîmetè ê pir kete destê me, ne bi ziman dihat hejmartin û ne jî bi qelemê dihat nivîsandin.
Û heft heb Bapîrên wan hat zeftkirin. Ji Dadger û Şêxên wan re digot Bapîr. Wexta destê Bapîrên wan girêdayî bûn, yekî jê ji wan Bapîran xencera Zipir Bulukbaş ê xew ve çûyî ji ber wî dikşîne û ew melûn, Zipir Bulukbaş xencer dike. Bi qasî çav bipistpisge, Zipir Bulukbaş ji heft dera canê wî, birîndar dibe. Hingê Zipir Bulukbaş xencerê ji desta digre û emanê nadê.
Ev Yezîdên melûn Yezîdên Kurd, heta tu bivê ew çend wêrek in. Kafirên bi culhet û mêrxas tevdekên wan ji seyê reş re şujde dibin.
Li yek gundekî wan mescît tineye. Ji zikat, rojî, nimêj, kelîmeya şehadetê û çûyina hecê bê xeber in. Tiriyên wan pir bi av in, ji ber vê çendê, tevdekên wan şerabvexwur in.Qina galgalê, eskerên ji Wilayeta Wan, Diyarbekir, Mêrdîn û deverên din hatibûn alîkariya Melek Ahmed Paşa, xenîmetên wekî paxir, xwarin vexwarin, dar berên malan, firax zêr zînetên ji şikeftên Çiyayê Bi Por derketibûn, deh roj û deh şevan kişandin, mîna dilopek av ji behrê kêm bibe, mîna tîrêjek ji rojê kêm bibe. Aha ev Yezîd ew çend xwedî mal milkên Qarûnî bûn.
Gotinên dawî ew e ku 1.060 kêse mal, 11 kêse zêrê helal, 3.000 tiving, 300 qumaşê hevrîşim denk ê rengo rengo, 300 heb hêstir, 1.800 piçûk mezin hêsîr û tibabek qumaşên din, gihaşt Melek Abmed Paşa û pê dewlemend bû û Sultanê Uşr-î pêbû(öşr-i sultan değdi)
Ew çend mal û xenîmetên gihaşt Beg, Axa û xaziyên din ên misilmanan, hew Elahê Kerîm pê dizane. Serê her konî û çergede, helbet 5-10 heb jinên xweşik para wan diket. Helbet hinek zilam û jinên din jî yên hêsîr hebûn. Gamêş, hesp û mîhên wan tine bûn. Lê hêstir û bizinên wan pir hebûn...
Têbinî: beşeke din a Ewliya Çelebî heye. Lê seraping tije heqaret e. Ez di erênayê de me ka gelo ez wê beşê li Kurdî wergerînim ya na. [1]
Ev babet 522 car hatiye dîtin
Haştag
Çavkanî - Jêder
[1] Mallper | Kurmancî - Kurdîy Serû | https://www.amidakurd.net/ - 16-09-2023
Gotarên Girêdayî: 7
Pol, Kom: Kurtelêkolîn
Zimanê babetî: Kurmancî - Kurdîy Serû
Dîroka weşanê: 28-02-2019 (5 Sal)
Bajêr: Şingal
Cureya belgeyê: Werger
Cureya Weşanê: Born-digital
Kategorîya Naverokê: Gotar & Hevpeyvîn
Welat- Herêm: Başûrê Kurdistan
Zimanê eslî: Tirkî
Meta daneya teknîkî
Kalîteya babetê: 99%
99%
Ev babet ji aliyê: ( Aras Hiso ) li: 16-09-2023 hatiye tomarkirin
Ev gotar ji hêla ( Sara Kamela ) ve li ser 19-09-2023 hate nirxandin û weşandin
Navnîşana babetê
Ev babet li gorî Standardya Kurdîpêdiya bi dawî nebûye, pêwîstiya babetê bi lêvegereke dariştinî û rêzimanî heye!
Ev babet 522 car hatiye dîtin
Kurdîpîdiya berfrehtirîn jêderê zaniyariyên Kurdîye!
Kurtelêkolîn
Pirên pêwendiya di navbera Başûr û Rojhilat û nebûna baweriyê
Cihên arkeolojîk
Dalamper
Jiyaname
Viyan hesen
Jiyaname
Kerim Avşar
Cihên arkeolojîk
Qoşliyê
Wêne û şirove
Ev wêne di sala 1973 an de li Qelqeliyê ya ser bi Wanê ve kişandiye
Jiyaname
İbrahim Güçlü
Wêne û şirove
Bav û diya nivîskar: Wezîrê Eşo, Tbîlîsî 1930
Pirtûkxane
Lenînîsm
Jiyaname
Dîlan Yeşilgöz-Zegerius
Jiyaname
KUBRA XUDO
Jiyaname
AYNUR ARAS
Wêne û şirove
Kurdên gundê Meydan Ekbezê, Çiyayê Kurmênc- Efrînê
Kurtelêkolîn
Xebateke kesk di rêya Kurdistanê de Êko-nasyonalîzma Şerîf Bacwer û hevalên wî
Wêne û şirove
MEDRESEYA QUBAHAN
Pirtûkxane
6 STÛNÊN ZIMAN Û ZIMANNASIYA KURDÎ
Pirtûkxane
NÎQAŞÊN FELSEFEYÊ 41
Jiyaname
Ferhad Merdê
Pirtûkxane
Felsefeya marks
Pirtûkxane
ZÎMANÊ DUYEM
Kurtelêkolîn
Mezopotamya û şaristaniyetek bo hemû mirovahiyê
Cihên arkeolojîk
Kereftû
Cihên arkeolojîk
Mezarê Padîşehê Kurd ê Mîdî (Kî Xosraw- Kawa) 632-585 BZ
Jiyaname
RONÎ WAR
Cihên arkeolojîk
Temteman
Kurtelêkolîn
Gelo pirsa Kurd, pirsek navdewletiye?
Jiyaname
Firîca Hecî Cewarî
Kurtelêkolîn
RÊBERA HÎNKIRINA KURDÎ
Jiyaname
Elî Îlmî Fanîzade
Wêne û şirove
Ji xanên bajarê Silêmaniyê

Rast
Kurtelêkolîn
Çêkirina tevnan di Kelepûra Kobaniyê de
05-05-2024
Aras Hiso
Çêkirina tevnan di Kelepûra Kobaniyê de
Kurtelêkolîn
Xişr û bedewiyên jinên Kurd li ber çavên geştyarên bîhanî
05-05-2024
Aras Hiso
Xişr û bedewiyên jinên Kurd li ber çavên geştyarên bîhanî
Kurtelêkolîn
RÊBERA HÎNKIRINA KURDÎ
19-05-2024
Sara Kamela
RÊBERA HÎNKIRINA KURDÎ
Wêne û şirove
MEDRESEYA QUBAHAN
19-05-2024
Sara Kamela
MEDRESEYA QUBAHAN
Cih
Qamişlo
25-05-2024
Burhan Sönmez
Qamişlo
Babetên nû
Cih
Qamişlo
25-05-2024
Burhan Sönmez
Jiyaname
Ferhad Merdê
25-05-2024
Burhan Sönmez
Wêne û şirove
MEDRESEYA QUBAHAN
19-05-2024
Sara Kamela
Pirtûkxane
Lenînîsm
15-05-2024
Sara Kamela
Pirtûkxane
Felsefeya marks
15-05-2024
Sara Kamela
Pirtûkxane
NÎQAŞÊN FELSEFEYÊ 41
07-05-2024
Sara Kamela
Pirtûkxane
ZÎMANÊ DUYEM
01-05-2024
Sara Kamela
Pirtûkxane
6 STÛNÊN ZIMAN Û ZIMANNASIYA KURDÎ
01-05-2024
Burhan Sönmez
Pirtûkxane
Felsefekirin û zarok
29-04-2024
Sara Kamela
Pirtûkxane
Di ziman de xêv û hevoksazî
28-04-2024
Sara Kamela
Jimare
Babet 518,968
Wêne 106,406
Pirtûk PDF 19,323
Faylên peywendîdar 97,287
Video 1,397
Kurdîpîdiya berfrehtirîn jêderê zaniyariyên Kurdîye!
Kurtelêkolîn
Pirên pêwendiya di navbera Başûr û Rojhilat û nebûna baweriyê
Cihên arkeolojîk
Dalamper
Jiyaname
Viyan hesen
Jiyaname
Kerim Avşar
Cihên arkeolojîk
Qoşliyê
Wêne û şirove
Ev wêne di sala 1973 an de li Qelqeliyê ya ser bi Wanê ve kişandiye
Jiyaname
İbrahim Güçlü
Wêne û şirove
Bav û diya nivîskar: Wezîrê Eşo, Tbîlîsî 1930
Pirtûkxane
Lenînîsm
Jiyaname
Dîlan Yeşilgöz-Zegerius
Jiyaname
KUBRA XUDO
Jiyaname
AYNUR ARAS
Wêne û şirove
Kurdên gundê Meydan Ekbezê, Çiyayê Kurmênc- Efrînê
Kurtelêkolîn
Xebateke kesk di rêya Kurdistanê de Êko-nasyonalîzma Şerîf Bacwer û hevalên wî
Wêne û şirove
MEDRESEYA QUBAHAN
Pirtûkxane
6 STÛNÊN ZIMAN Û ZIMANNASIYA KURDÎ
Pirtûkxane
NÎQAŞÊN FELSEFEYÊ 41
Jiyaname
Ferhad Merdê
Pirtûkxane
Felsefeya marks
Pirtûkxane
ZÎMANÊ DUYEM
Kurtelêkolîn
Mezopotamya û şaristaniyetek bo hemû mirovahiyê
Cihên arkeolojîk
Kereftû
Cihên arkeolojîk
Mezarê Padîşehê Kurd ê Mîdî (Kî Xosraw- Kawa) 632-585 BZ
Jiyaname
RONÎ WAR
Cihên arkeolojîk
Temteman
Kurtelêkolîn
Gelo pirsa Kurd, pirsek navdewletiye?
Jiyaname
Firîca Hecî Cewarî
Kurtelêkolîn
RÊBERA HÎNKIRINA KURDÎ
Jiyaname
Elî Îlmî Fanîzade
Wêne û şirove
Ji xanên bajarê Silêmaniyê

Kurdipedia.org (2008 - 2024) version: 15.5
| Peywendî | CSS3 | HTML5

| Dema çêkirina rûpelê: 0.688 çirke!