کتابخانه کتابخانه
جستجو

کوردیپیدیا پر اطلاعترین منبع اطلاعاتی کردی است!


گزینه های جستجو





جستجوی پیشرفته      صفحه کلید


جستجو
جستجوی پیشرفته
کتابخانه
نامنامەی کردی
کرونولوژیا از وقایع
منابع
رد پاها
گرد آوریها
فعالیت ها
چگونه جستجو کنم؟
انتشار
ویدئو
گروه بندی
آیتم تصادفی
ارسال
ارسال مقاله
ارسال عکس
نظر سنجی
نظرات شما
تماس
چه نوع اطلاعاتی را که ما نیاز داریم!
استاندارد
قوانین استفادە
کیفیت مورد
ابزار
درباره
آرشیویست های کوردیپیدیا
چه درباره ما می گویند!
اضافه کوردیپیدیا به وب سایت شما
اضافه کردن / حذف ایمیل
آمار مهمان
آمار آیتم
تبدیل فونت ها
تبدیل تقویم ها
بررسی املا
زبان و گویش از صفحات
صفحه کلید
لینک های مفید
پسوند کوردیپدیا برای گوگل کروم
کوکی
زبانها
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی - کوردیی سەروو
Kurmancî - Kurdîy Serû
هەورامی
Zazakî
English
Française
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
Azərbaycanca
حساب من
ورود به سیستم
عضویت!
رمز عبور خود را فراموش کرده اید!
جستجو ارسال ابزار زبانها حساب من
جستجوی پیشرفته
کتابخانه
نامنامەی کردی
کرونولوژیا از وقایع
منابع
رد پاها
گرد آوریها
فعالیت ها
چگونه جستجو کنم؟
انتشار
ویدئو
گروه بندی
آیتم تصادفی
ارسال مقاله
ارسال عکس
نظر سنجی
نظرات شما
تماس
چه نوع اطلاعاتی را که ما نیاز داریم!
استاندارد
قوانین استفادە
کیفیت مورد
درباره
آرشیویست های کوردیپیدیا
چه درباره ما می گویند!
اضافه کوردیپیدیا به وب سایت شما
اضافه کردن / حذف ایمیل
آمار مهمان
آمار آیتم
تبدیل فونت ها
تبدیل تقویم ها
بررسی املا
زبان و گویش از صفحات
صفحه کلید
لینک های مفید
پسوند کوردیپدیا برای گوگل کروم
کوکی
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی - کوردیی سەروو
Kurmancî - Kurdîy Serû
هەورامی
Zazakî
English
Française
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
Azərbaycanca
ورود به سیستم
عضویت!
رمز عبور خود را فراموش کرده اید!
        
 kurdipedia.org 2008 - 2024
 درباره
 آیتم تصادفی
 قوانین استفادە
 آرشیویست های کوردیپیدیا
 نظرات شما
 گرد آوریها
 کرونولوژیا از وقایع
 فعالیت ها - کوردیپیدیا
 کمک
موضوع جدید
زندگینامە
عمشە سعید اسماعیل
23-07-2024
سارا سردار
زندگینامە
عمشە علی رفو
23-07-2024
سارا سردار
زندگینامە
عمشا سلیمان عیدو سلو
23-07-2024
سارا سردار
زندگینامە
علی عمر عرب
23-07-2024
سارا سردار
اماکن
غار جوجار، غار شگفت انگیز کرمانشاه
23-07-2024
سارا سردار
زندگینامە
عفاف ایلیاس هبو
23-07-2024
سارا سردار
زندگینامە
عزیزا خالد علی
23-07-2024
سارا سردار
زندگینامە
عزیز مراد الیاس بکر
23-07-2024
سارا سردار
زندگینامە
عزیز دخیل عبدو حسین
23-07-2024
سارا سردار
زندگینامە
عزیز خلف حسین بشار
23-07-2024
سارا سردار
آمار
مقالات 525,488
عکس ها 106,435
کتاب PDF 19,790
فایل های مرتبط 99,589
ویدئو 1,449
زبانها
کوردیی ناوەڕاست 
301,310

Kurmancî - Kurdîy Serû 
88,756

هەورامی 
65,742

عربي 
28,845

کرمانجی - کوردیی سەروو 
16,300

فارسی 
8,536

English 
7,169

Türkçe 
3,571

Deutsch 
1,458

Pусский 
1,123

Française 
321

Nederlands 
130

Zazakî 
85

Svenska 
56

Հայերեն 
44

Español 
39

Italiano 
39

لەکی 
37

Azərbaycanca 
20

日本人 
18

עברית 
14

Norsk 
14

Ελληνική 
13

中国的 
11

زندگینامە
لاری کرمانشاهی
زندگینامە
فرخ نعمت پور
زندگینامە
مریم بوبانی
زندگینامە
محمد سعید نجاری
اماکن باستانی
قلعه کاظم داشی
Peymana Sevrê û serxwebûna Kurdistanê (1)
کوردیپیدیا، تاریخ دیروز و امروز را برای نسل های فردا آرشیو می کند!
گروه: تحقیقات مختصر | زبان مقاله: Kurmancî - Kurdîy Serû
اشتراک گزاری
Facebook0
Twitter0
Telegram0
LinkedIn0
WhatsApp0
Viber0
SMS0
Facebook Messenger0
E-Mail0
Copy Link0
ارزیابی مقالە
نایاب
عالی
متوسط
بد نیست
بد
اضافه کردن به مجموعه
نظر خود را در مورد این مقاله بنویسید!
تاریخ آیتم
Metadata
RSS
به دنبال تصویر رکورد انتخاب شده در گوگل
به دنبال رکورد انتخاب شده در گوگل
کوردیی ناوەڕاست0
English0
عربي0
فارسی0
Türkçe0
עברית0
Deutsch0
Español0
Française0
Italiano0
Nederlands0
Svenska0
Ελληνική0
Azərbaycanca0
Fins0
Norsk0
Pусский0
Հայերեն0
中国的0
日本人0

Peymana Sevrê û serxwebûna Kurdistanê

Peymana Sevrê û serxwebûna Kurdistanê
$Peymana Sevrê û serxwebûna Kurdistanê$
100 sal derbas bûn û tevî çêbûna hemû liv û lebatên siyasî-leşkerî ên Kurdan di dirêjahiya 100 salên bihûrî de hêşta jî welatê me di bin nîrê koloniyalîstên dagîrker de ye. Ji 10 Tebaxa sala 1920 û şûnde şerê li dijî Kurdan derbasî pêvajoyeke dijwartir bû û pêre jî serhildanên serxwebûnxwaziyê jî li her dera Kurdistanê dest pêkirin.

Ji 10ê Tebaxa 1920´an heya 15ê Tebaxa 2020´an tenê rojekê jî li Kurdistanê aştî tunebûye. Her carê li pareke axa welatê me agirê serhildanekê geş bûye.
Gelo sedemên çêbûna peymanên siyasî-leşkerî li dijî mafên Kurdan çi bûne? Derfetên demê çiqas hatine bikar anîn? Faktorên binketina doza siyasî li Kurdistanê çi bûne?

Nasnameya peymana Sêvrê
Nav:” Peymana aştiyê a Sêvrê”
Sêvres komonek a welatê Fransayê ku dikeve başûrê rojavayê bajarê Parîsê û 9 km ji navenda bajarê Parîs dûre. Rûberê Sêvrê 3,91 km çargoşe û nêzî 25 hezar kes jî rûniştvanên wira ne.

Aliyên peywendîdar:
Welatên hevgirtî( Rusiye, Birîtaniya, Fransa, Japon û Îtaliya)
Imperatoriya Osmanî
Sedemên çêbûna peymanê:
Osmanî di dema şerê cihanî yê yekê( 1914-1918 ) de li kêleka du Împeratoriyên Alman û Ostreiş-Mecaristanê ketibûn şer li dijî welatên hevgirtî. Herwiha êdî bi pêşkeftina endustrî re pêwîstiya welatên zilhêz bi enerjiyê jî sedemeke din a hilweşîna wê împeratoriya nexweş bû ku ji xeynî rojhilatê Kurdistanê sê parên din yên axa Kurdan di nava sinorên wê de bûn.
$Hilweşîna Î. Osmanî$
Îmrperatoriya Osmanî di bin dirûşma” Devlet-i Ebed-mûddet -Dewleta xwedî temenê bêdawî ” ji sala 1299´an heya 1922´an biqasî 623 salan di rûberekî berfireh yê cihanê de xwedî desthilatdariyek berfireh bû. Di dirêjahiya temenê wê dewletê de li Kurdistanê hinek serhildan ji bo bidest xistina mafên netewî çêbûn, lê ji ber sedemên siyasî, leşkerî û olî wan nekarîn biser bikevin.
Di salên ku êdî bi serhildana erebên mislman re sinorê împeratoriyê tengtir dibûn li rojhilat û başûrê Kurdistanê di bin serkêşiya Şêx Mehmûdê Berzencî û Simkoyê Şikak de jî şerekî germ li dijî Îranî û Îngilîzan hebû ku li Îraqê hakim bûn.

Ji 433 madeyên wê peymanê tenê bendên 62,63 û 64 li ser mesela Kurdan bûn ku bi kurtî têde hatibû diyarkirin: pareke axa bakurê Kurdistanê yê ji axa Imperatoriyê bihata cudakirin û wilayeta Musil jî yê salek şûnde li ser zêde û dewleteke Kurdî a serbixwe li jêr serpereştiya wan hêzan bihata ava kirin. Nunerê Kurdan Mihemed Şerîf Paşayê Xendan( 1865-1945) bû ku di dema xwe yek ji generalên leşkerê Osmanî bû.

Sala 1919´an di germahiya gûherandinên li pey bidawîhatina şerê cihanî yê yekemîn çalakiya siyasî û dîrokî a herî berçav ji hêla Şerîf Paşayê Xendan li bajarê Silêmaniyê derket pêş. Wî weke nûnerî cihê baweriyê yê doza Kurdan ji aliyê Şêx Mehmûd Berzencî ve nameyeke tije zaniyarî li ser dîrok û daxwazên Kurdan pêşkêşî Kongireya Aştiyê a Parîsê kir ku pêşzemîneyên ji bo girêdana peymana Sêvrê li wê kongireyê hatin diyarkirin. General Şerîf paşa bi şandina xerîteyeke mezin a erdnîgariya Kurdistanê ji birêveberên kongireyê daxwaza damezorandina dewleteke serbixwe a binavê Kurdistanê kiribû. Zaniyarîyên berfireh û îtibara ku bi kesayetîya wî ji hêla birêveberên kongirê hebû bû sedem ku bihayekî taybetî bidene daxwazên Kurdan. Ew name bû sedem ku piştre di sê bendên 62,63 û 64an de navê Kurdan û daxwazên wan di peymana Sêvrê da hate diyarkirin. Sê sal şûnde bi çêbûna peymana Luzan di 24ê Tîremha sala 1923an re hemû xweziyên Kurdan hatibûn ji bîrkirin. Vê yekê li ser rewşa tenduristiya Şerîf Paşa bandoreke pir xerab çêkir û bi nexweşiya derûnî li dawiya sala 1945an li bajarê Napolî yê welatê Îtaliya wefat kir. Wî di wesiyeta xwe da dabû diyarkirin ku:” Ji ber ku welatekî me tune, termê min bişewtînin û xûliya wê jî bavêjin nava deryayê…” Ew daxwaza wî nehate bicih anîn û li goristana Xidêwîyên qahirê hate veşartin.
$Sedemên cî bi cînekirinê!$
Bi çêbûna her du şerên cihanî re dîzayeneke nû jî li ser erdê bû sedema hinek gûherandinên girîng. Li pey bidawîhatina şerê cihanî yê yekê jî dehan netewe-dewletên nû ava bûn. Bi çêkirina peymana Sevrê re ew weke hêcet an jî amrazekê bû ku Kurdistanê pêre bikene çar perçe. Ji ber wê jî siyesetmedarên Kurd yên çalak di qada xebata siyasî de bi dilsarî pêşwazî jê kirin. Sedemên jêr nehiştin ku sê bendên peymanê werin cî bicîhkirin:

– Jeopolîtîkbûn û dewlemendiya axa Kurdistanê ji mêjda bû ku li pey gerên domdirêj ên siyasetmedar, berpirsên leşkerî û gerîdokên biyanî ketibû rojeva dewletên Rojavayî.

– Hevnegirtineke bihêz di navbera birêveberên Kurd de ku di nava komeleyên weke Cemîyeta Tealî a Kurd de kar û xebat dikirin. Ev di rewşekê de bû ku hestên Tirkan yên netewî bi rêya komeleyên wan hatibûn gûherandin û Ereb jî zêdetir ji Kurd û Tirka bi dawîhatina şer re ketibûne nava xebata avakirina dewletên xwe yên serbixwe.

– Bi destnîşankirina sê bendên 62, 63 û 64an re peyamên girîng hebûn:

Tenê li pareke axa Kurdistan ku dikete rojhilatê çemê Firatê(pareke axa Kurdistanê li bakur) destpêka desthilatdariya Kurdan yê bi awayê otonomî bûya.
Di dema salekê de, ger gelê Kurd bixwaze bi temamî ji Tirkiyê veqete û serxwebûnê bixwaze û piştre ji vê daxwazê re serî li Koma Netewan bide û ew jî qenaetê pê bînîn ku Kurd xwedî wê kapasîtêne û dikarin daxwaza serbixwebûnê pêk bînîn, hingî Tirkiye garantî dike ku ewê vê daxwazê bi temamî bînin cih, anku yê hemû mafên xwe yên li Kurdistanê ji bîr bike. Di pareke wê peymanê de wiha hatibû nivîsîn: “Piştî ku serbixwebûna dewleta Kurdistanê pêkhat, ger Kurdên li wilayeta Mûsilê dijîn ku pareke axa Kurdistanê ye, bixwazin tevî Kurdistana serbixwe bibin, di vê rewşê de hêzên hevalbend yê nikaribin îtirazê li vê yekê bikin.”
Di peymana Sevrê de behsa pareke mezin a Kurdistanê anku rojhilat nayê kirin ku hevçax bi amadekarî pêkanîna wê peymanê Simkoyê Şikak li nîva wê perçê de hakim û xwedî desthilateke nefêrmî an jî hêşta neîlankirî ye, lê dewleta Îranê jî li wira bêbandore.
Sinorên nediyar di navbera axa Kurdistan û Ermenistanê de hema zû bû sedem ku nunerên du aliyan li dijî hev xwedî helwest bin. Yanî piraniya wilayet û bajarên ku diketin nava sinorên dewleta Ermenistanê ji kevin de cihwarê Kurdan û weke axa Kurdistanê dihatin naskirin ku siyasetmedar Şerîf Paşa di nameya xwe a ji konferansa aştiyê re ew xal bi zelalî raxistibû ber çavan. Vê yekê dikir ku bi awayekî dûrbînane her du alî haydar bin ku ger dewleteke serbixwe a bi navê Ermenistanê li ser axa Kurdistanê bê ava kirin êdî du gelên dêrîn ku hezaran sal bû tevî hev dijiyan, yê bibûna dijminên hev. Nakokiya yekê ji vira dihate pêş û dida diyar kirin ku dewletên çavdêr li ser peymanê, tenê ji bo berjewendiyên xwe yên rojê li dora hev kom bûne.[1]
این مقاله بە زبان (Kurmancî - Kurdîy Serû) نوشته شده است، برای باز کردن آیتم به زبان اصلی! بر روی آیکون کلیک کنید.
Ev babet bi zimana (Kurmancî - Kurdîy Serû) hatiye nvîsandin, klîk li aykona bike ji bu vekirina vî babetî bi vî zimana ku pî hatiye nvîsandin!
این مقاله 1,394 بار مشاهده شده است
هشتگ
منابع
[1] سایت | Kurmancî - Kurdîy Serû | www.rojikurd.net
آیتم های مرتبط: 32
تاریخ و حوادث
تحقیقات مختصر
مدارک
کتابخانه
زبان مقاله: Kurmancî - Kurdîy Serû
تاریخ انتشار: 15-08-2021 (3 سال)
زبان- لهجە: ک. شمال ح. لاتین
نوع انتشار: دیجیتال
نوع سند: زبان اصلی
کتاب: مشکل کرد
کتاب: جغرافی
کتاب: تاریخ
کشور - اقلیم: کردستان
فراداده فنی
کیفیت مورد: 99%
99%
این مقاله توسط: ( سارا کاملا ) در تاریخ: 12-02-2023 ثبت شده است
این مقاله توسط: ( آراس حسو ) در: 12-02-2023 بازبینی و منتشر شده است
این مقاله برای آخرین بار توسط: آراس حسو در 12-02-2023 بروز شده است
آدرس مقالە
این آیتم با توجه به استاندارد كوردیپیدیا هنوز نهایی نشده است و نیاز بە بازنگری متن دارد.
این مقاله 1,394 بار مشاهده شده است
کوردیپیدیا پر اطلاعترین منبع اطلاعاتی کردی است!
تحقیقات مختصر
بمباران شیمیایی سردشت
زندگینامە
سوسن رازانی
تصویر و توضیحات
حاج رحیم خرازی همراه با همسر و فرزندانش
کتابخانه
دریاچه شاهی و قدرتهای بزرگ؛ پژوهشی در کشتیرانی دریاچه ارومیه (عصر قاجاریه)
اماکن باستانی
کلیسای گئورک مقدس
زندگینامە
سارا خضریانی
اماکن باستانی
حمام پورناک
کتابخانه
غمنوای کوهستان
کتابخانه
افسانەهای لری
زندگینامە
هلیا برخی
تحقیقات مختصر
مختصری از ایلام کهن کورد
تصویر و توضیحات
گروهی از مبارزان کرد در مهاباد در سال 1983
زندگینامە
سامان طهماسبی
زندگینامە
فریدون بیگلری
تصویر و توضیحات
مهاباد ، سال 1338 ، مدرسه سعادت (واقع در کوچه شافعی بین خیابان مخابرات و جام جم ، منزل کنونی خانواده نجم زاده)
تصویر و توضیحات
سمکو همراه با سورمە خواهر مارشیمون و نیکیتین سفیر روسها
اماکن باستانی
قلعه سیاه
تحقیقات مختصر
آیا میرزا کوچک خان جنگلى کورد است؟
اماکن باستانی
پل پنج چشمه
تحقیقات مختصر
شاهان شبان و پنج قرن حکومت کوردها بر مصر
زندگینامە
محمد اوراز
زندگینامە
یوسف قادریان
زندگینامە
هانا وکیل
زندگینامە
روژین دولتی
کتابخانه
جغرافیای لرستان
کتابخانه
تذکره امرائی؛ گلزار ادب لرستان
تصویر و توضیحات
ورود افراد باشلوار کردی ممنوع
تحقیقات مختصر
بمباران شیمیایی حلبچه
اماکن باستانی
پل قلعه جوق
زندگینامە
قطب‌ الدین صادقی

واقعی
زندگینامە
لاری کرمانشاهی
22-10-2022
شادی آکوهی
لاری کرمانشاهی
زندگینامە
فرخ نعمت پور
06-02-2023
شادی آکوهی
فرخ نعمت پور
زندگینامە
مریم بوبانی
31-03-2023
سارا سردار
مریم بوبانی
زندگینامە
محمد سعید نجاری
14-08-2023
شادی آکوهی
محمد سعید نجاری
اماکن باستانی
قلعه کاظم داشی
18-07-2024
شادی آکوهی
قلعه کاظم داشی
موضوع جدید
زندگینامە
عمشە سعید اسماعیل
23-07-2024
سارا سردار
زندگینامە
عمشە علی رفو
23-07-2024
سارا سردار
زندگینامە
عمشا سلیمان عیدو سلو
23-07-2024
سارا سردار
زندگینامە
علی عمر عرب
23-07-2024
سارا سردار
اماکن
غار جوجار، غار شگفت انگیز کرمانشاه
23-07-2024
سارا سردار
زندگینامە
عفاف ایلیاس هبو
23-07-2024
سارا سردار
زندگینامە
عزیزا خالد علی
23-07-2024
سارا سردار
زندگینامە
عزیز مراد الیاس بکر
23-07-2024
سارا سردار
زندگینامە
عزیز دخیل عبدو حسین
23-07-2024
سارا سردار
زندگینامە
عزیز خلف حسین بشار
23-07-2024
سارا سردار
آمار
مقالات 525,488
عکس ها 106,435
کتاب PDF 19,790
فایل های مرتبط 99,589
ویدئو 1,449
زبانها
کوردیی ناوەڕاست 
301,310

Kurmancî - Kurdîy Serû 
88,756

هەورامی 
65,742

عربي 
28,845

کرمانجی - کوردیی سەروو 
16,300

فارسی 
8,536

English 
7,169

Türkçe 
3,571

Deutsch 
1,458

Pусский 
1,123

Française 
321

Nederlands 
130

Zazakî 
85

Svenska 
56

Հայերեն 
44

Español 
39

Italiano 
39

لەکی 
37

Azərbaycanca 
20

日本人 
18

עברית 
14

Norsk 
14

Ελληνική 
13

中国的 
11

کوردیپیدیا پر اطلاعترین منبع اطلاعاتی کردی است!
تحقیقات مختصر
بمباران شیمیایی سردشت
زندگینامە
سوسن رازانی
تصویر و توضیحات
حاج رحیم خرازی همراه با همسر و فرزندانش
کتابخانه
دریاچه شاهی و قدرتهای بزرگ؛ پژوهشی در کشتیرانی دریاچه ارومیه (عصر قاجاریه)
اماکن باستانی
کلیسای گئورک مقدس
زندگینامە
سارا خضریانی
اماکن باستانی
حمام پورناک
کتابخانه
غمنوای کوهستان
کتابخانه
افسانەهای لری
زندگینامە
هلیا برخی
تحقیقات مختصر
مختصری از ایلام کهن کورد
تصویر و توضیحات
گروهی از مبارزان کرد در مهاباد در سال 1983
زندگینامە
سامان طهماسبی
زندگینامە
فریدون بیگلری
تصویر و توضیحات
مهاباد ، سال 1338 ، مدرسه سعادت (واقع در کوچه شافعی بین خیابان مخابرات و جام جم ، منزل کنونی خانواده نجم زاده)
تصویر و توضیحات
سمکو همراه با سورمە خواهر مارشیمون و نیکیتین سفیر روسها
اماکن باستانی
قلعه سیاه
تحقیقات مختصر
آیا میرزا کوچک خان جنگلى کورد است؟
اماکن باستانی
پل پنج چشمه
تحقیقات مختصر
شاهان شبان و پنج قرن حکومت کوردها بر مصر
زندگینامە
محمد اوراز
زندگینامە
یوسف قادریان
زندگینامە
هانا وکیل
زندگینامە
روژین دولتی
کتابخانه
جغرافیای لرستان
کتابخانه
تذکره امرائی؛ گلزار ادب لرستان
تصویر و توضیحات
ورود افراد باشلوار کردی ممنوع
تحقیقات مختصر
بمباران شیمیایی حلبچه
اماکن باستانی
پل قلعه جوق
زندگینامە
قطب‌ الدین صادقی
پوشه ها
زندگینامە - کشور - اقلیم (مکان تولد) - شرق کردستان زندگینامە - پیشه - زندان سیاسی زندگینامە - ملیت - کرد کتابخانه - کتاب - رمان کتابخانه - نوع سند - ترجمه کتابخانه - نوع انتشار - چاپ شده کتابخانه - زبان- لهجە - فارسی کتابخانه - کشور - اقلیم - کردستان کتابخانه - ترجمه شده است از زبان - ک. جنوبی کتابخانه - پی دی اف - خیر

Kurdipedia.org (2008 - 2024) version: 15.67
| تماس | CSS3 | HTML5

| مدت زمان ایجاد صفحه: 0.453 ثانیه