Cigerayîş



Search Options





    


Cigerayîş
Navên Kurdkî
Çıme
Dîrux
Video
Weynayen berşav
Survey
Miyançı
Derax
Afîneyen Kurdipedia
E-Mail Serkı / estertış
Spell Check
Kurdipedia extension for Google Chrome
Kurabiye
Zıwan
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی
Kurmancî
هەورامی
Zazakî
English
Français
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Fins
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
Azərbaycanca
Cigerayîş Miyançı Zıwan
Navên Kurdkî
Çıme
Dîrux
Video
Weynayen berşav
Survey
Derax
Afîneyen Kurdipedia
E-Mail Serkı / estertış
Spell Check
Kurdipedia extension for Google Chrome
Kurabiye
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی
Kurmancî
هەورامی
Zazakî
English
Français
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Fins
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
Azərbaycanca
        
 kurdipedia.org 2008 - 2024
 Derax
 
 
 Afîneyen Kurdipedia
 
 
 
  - Kurdipedia
 Destdayi
Jiyaname
Ahmet Kaya
05-09-2024
شادی ئاکۆیی
Jiyaname
Mestûra Erdelanî
11-08-2024
شادی ئاکۆیی
Jiyaname
Feqiyê Teyran
11-08-2024
شادی ئاکۆیی
Jiyaname
Şerefxan Bidlîsî
02-08-2024
شادی ئاکۆیی
Jiyaname
Celadet Alî Bedirxan
02-08-2024
شادی ئاکۆیی
Jiyaname
Baba Tahir
26-07-2024
شادی ئاکۆیی
Kıtebxane
HAZAR DENGIZ Ê ZERRÊ MI DE
14-04-2024
سارا ک
Kıtebxane
Gome
14-04-2024
سارا ک
Kıtebxane
EZ BÉKES O
24-02-2024
سارا ک
Jiyaname
Burhan Beyazyıldırım
24-02-2024
سارا ک
  534,818
Pêke
  108,990
  20,142
  102,957
Video
  1,508
کوردیی ناوەڕاست - Central Kurdish 
305,623
Kurmancî - Upper Kurdish (Latin) 
89,614
هەورامی - Kurdish Hawrami 
65,927
عربي - Arabic 
30,020
کرمانجی - Upper Kurdish (Arami) 
17,564
فارسی - Farsi 
9,229
English - English 
7,489
Türkçe - Turkish 
3,664
لوڕی - Kurdish Luri 
1,691
Deutsch - German 
1,631
Pусский - Russian 
1,140
Français - French 
343
Nederlands - Dutch 
130
Zazakî - Kurdish Zazaki 
91
Svenska - Swedish 
66
Español - Spanish 
51
Հայերեն - Armenian 
50
Polski - Polish 
49
Italiano - Italian 
48
لەکی - Kurdish Laki 
37
Azərbaycanca - Azerbaijani 
26
日本人 - Japanese 
21
中国的 - Chinese 
18
Norsk - Norwegian 
16
Ελληνική - Greek 
14
עברית - Hebrew 
14
Fins - Finnish 
12
Тоҷикӣ - Tajik 
7
Português - Portuguese 
7
Ozbek - Uzbek 
7
Esperanto - Esperanto 
5
Catalana - Catalana 
3
ქართველი - Georgian 
3
Čeština - Czech 
2
Kiswahili سَوَاحِلي -  
2
Srpski - Serbian 
2
Hrvatski - Croatian 
2
ترکمانی - Turkman (Arami Script) 
1
Lietuvių - Lithuanian 
1
Cebuano - Cebuano 
1
балгарская - Bulgarian 
1
हिन्दी - Hindi 
1
Kom
Zazakî
Kıtebxane 
69
Jiyaname 
8
Çap 
8
Kilm şınasiye  
6
Hilanîna Dosyayî
MP3 
323
PDF 
31,128
MP4 
2,473
IMG 
199,482
∑   Hemû bi hev re 
233,406
Gêrayêne naverokê
Kıtebxane
RODI SONO PARKE
Kıtebxane
BIZA KOLE ASNAWI KENA
Kıtebxane
Adır U Asme
Jiyaname
Faruk İremet
Kıtebxane
Dalpeya Cemedyeyên
Fatma Îsa ve Têlîyê Rihan'ın hikâyesi
Kom: Kilm şınasiye | : Türkçe - Turkish
Share
Facebook0
Twitter0
Telegram0
LinkedIn0
WhatsApp0
Viber1
SMS0
Facebook Messenger0
E-Mail0
Copy Link0
Bol rind
Miyan
Xırab niya
Xırab
Metadata
RSS
کوردیی ناوەڕاست0
Kurmancî0
English0
کرمانجی0
هەورامی0
لوڕی0
لەکی0
Zazakî0
عربي0
فارسی2
עברית0
Deutsch0
Español0
Français0
Italiano0
Nederlands0
Svenska0
Ελληνική0
Azərbaycanca0
Catalana0
Cebuano0
Čeština0
Esperanto0
Fins0
Hrvatski0
Kiswahili سَوَاحِلي0
Lietuvių0
Norsk0
Ozbek0
Polski0
Português0
Pусский0
Srpski0
балгарская0
Тоҷикӣ0
Հայերեն0
ترکمانی0
हिन्दी0
ქართველი0
中国的0
日本人0

Fatma Îsa

Fatma Îsa
Fatma Îsa ve Têlîyê Rihan'ın hikâyesi
Yıllar sonra Têlî'nin stranı Fatma tarafından tekrar seslendirilir ve aynı ilgi ile dinlenir. Sonra ataerkil gelenekler nedeniyle bir kadın olarak şarkı söylemesine izin verilmez... Eğer devamı gelebilseydi kim bilir kaç kilam-stran daha onun sesiyle yankılanacaktı
Fatma Îsa, Erivan Radyosu için seslendirdiği stranlarla ölümsüzleşen dengbêj bir kadın. Erivan Radyosu’nun frekanslarından onun sesi bütün Kürdistan’a yayıldı, tanınan ve çok sevilerek dinlenen bir sanatçı oldu. Ancak o aslında sadece bir kez radyo için sesini kayda alabilmişti.
Bir davet üzerine gelip beş stranı seslendirdikten sonra ataerkil gelenekler nedeniyle bir kadın olarak şarkı söylemesine izin verilmedi ve bir daha stranlarını seslendiremedi. Eğer devamı gelebilseydi kim bilir kaç kilam-stran daha onun sesiyle taçlanacak, yankılanacaktı.[1]
Fatma Îsa, Ermenistan’ın Vedî ilçesine bağlı Erezdeyan köyünde 1934 yılında dünyaya geldi. Ailesi Qerka kabilesindendi ve bu kabile de Birûk aşiretindendi. Sonradan köylerinin ismi değiştirilip Yêrasxavan, ilçenin adı da Ararat yapıldı. Köy Erivan’a 50 kilometre uzaklıkta.
Fatma Îsa’nın 30’lu yıllarda geçen çocukluğu çok zor bir çocukluktu. Aile fakirdi ve özellikle 1937 yılı Ermenistan ve Sovyetler’in diğer bölgelerinde yaşayan özellikle Müslüman Kürtler için oldukça baskıcı bir dönem oldu. Ermenistan’daki Müslüman Kürtler daha çok Türkiye sınırına yakın bölgelerde yaşıyordu. Birçok Müslüman Kürt, Türkiye sınırına yakın diğer Müslümanlarla bağı var diye Orta Asya ve Kafkasya’ya sürgün edildi. Fatma Îsa’nın ailesinin şansına onlara dokunulmadı ve yerlerinden edilmediler.
Fatma Îsa daha 6 yaşındayken babası Îsayê Ûsivê Elo hayatını kaybeder. Babasının vefatının üzerinden iki yıl geçmeden bu kez annesi Başa Lelo’yu kaybeder. Amcası Mehmedê Ûsivê Elo, onu ve kız kardeşi Gûrçik’i yanına alır ve büyütür.
1943 yılında İkinci Dünya Savaşı sürerken maddi zorluklar yüzünden kendi köylerini bırakıp Hemzelû (şimdi Marmaraşên) köyüne göç ederler. Fatma Îsa, bundan birkaç yıl sonra da evlendirildi. Fatma’nın hiç çocuğu olmadı. Eşi Hemzê Sinco’nun yakınları onu başka bir kadınla evlenmesi konusunda ikna etmeye çalıştı. Birkaç yıl sonra Hemzê Sinco başka bir kadınla da evlendi ve bu kadından 6 çocukları oldu. Fatma Îsa, bu çocukları kendi çocukları gibi sevdi, onlara baktı ve büyüttü.
Fatma Îsa’nın müziğe ilgisi küçük yaşlarda başlar. Katıldığı eğlencelerde, düğünlerde ve genç kadınların toplanıp şarkı söyleyip eğlendiği “bindarok” denen etkinliklerde duyduğu kilam ve stranları kolayca ezberlerdi ve güzel sesiyle bu etkinliklerde o da stranları söylerdi. Fatma, ince ve duru bir sese sahipti. Köyde kadınlar tarafından düzenlenen bütün eğlence ve toplantılarda mutlaka bulunurdu.

1964 yılında bir gün Erêvan Radyosu sorumlusu Xelîlê Çaçan Mûradov, onların köyüne yakın bir köye misafirliğe gelir. Ev sahibi Mehmedê Silo, Çaçan’a Fatma’nın güzel sesi ve yeteneğinden bahseder. Çaçan, Fatma Îsa’ya radyoda stranlarını söylemesi için teklif gönderir. O yıllarda radyoda Sûsîka Simo û Belga Qado, daha sonra da Zadîna Şekir, Tukasa Xemo gibi kadınlar da stranlarını söylüyordu. Fakat bu kadınların hepsi Êzidî Kürtlerdi. Fatma Îsa ise Müslüman bir aile mensubuydu ve kadınların şarkı söylemesi çevresinde pek hoş karşılanmıyordu. O yüzden sadece kadınların bulunduğu ortamlarda söyleyebiliyordu. Fatma Îsa, kayınının desteğiyle radyoda stran söylemeyi aileye kabul ettirir ve Mehmedê Silo’nun evine gider. Orada sesi kayda alınır.
Fatma Îsa, sadece bir kere radyoya stran söyler, beş strandan oluşan bir kayıt yaparlar. O beş stran da şunlardı: “Miho”, “Êrê dînê”, “Şêro, dîno, Lewendo” (“Li ser rîya bajêr” olarak da bilinir), “Lo, lo, gede” ve Her deme, deme.” Bu stranlar kaydedilirken bilûr (kaval) ustası Xelîlê Evdile de ona kavalıyla eşlik eder.
Elbette Fatma Îsa başka birçok stran ve kilam biliyordu ancak bir daha başka stran kaydetmedi. Fatma’nın söylediği bu stranlar içinde en çok sevilen “Miho” adlı strandı. Duru sesiyle herkesin yüreğine dokunan Fatma’nın bu stranı, geçek bir aşk hikâyesini anlatıyor. Bu hikâyeyi Fatma ilk kez kayınvalidesinden duymuştu. Fatma’nın anlattığına göre kayınvalidesi Xamê, bir gün onu evine çağırmış. Fatma eve gittiğinde orda kendilerini Têlîyê Rihan'ın çocukları olarak tanıtan kız ve erkek gençler gördü. Onlar orada Fatma Îsa’ya anneleri Têliyê Rihan ile Miho’nun hikâyesini anlattı.
Têlîyê Rihan ve Miho

Çocukların anlatımına göre; anneleri Têlîyê Rihan, eşsiz güzellikte bir sese sahipmiş. Her yerden onun güzel sesini dinlemeye birçok insan gelirmiş. Têlî’nin ailesi çok zenginmiş, en az yüz kişiyi alacak büyüklükte bir “kon”(çadır) kurmuşlar Têlîye. Bu konda Têlî’nin de vazgeçilmez katılımcısı olduğu dengbêj atışmaları düzenlenirmiş.[1]

Têlî ile evlenmek isteyen çoktu fakat O, Miho adlı bir gence aşık olmuştu. Miho'nun neden onu reddettiği ve başka bir kadınla evlendiği kesin olarak bilinmiyor. Têlî ise karşılık bulmayan aşkını strana dönüştürür ve bu stran bütün Kürdistan’da yayılır, sevilir. Yıllar sonra Têlî'nin stranı Fatma tarafından tekrar seslendirilir ve aynı ilgi ile dinlenir. Ayrıca Fatma’nın muhteşem sesinin Yılmaz Güney’in ödüllü filmi olan “Sürü” filminde de kullanıldığını hatırlatmakta fayda var.[1]

Hayatı boyunca sürekli göç eden Fatma Îsa ve ailesinin son göç ettikleri yer Rusya’da Krasnador bölgesi oldu. Sovyetler Birliği yıkıldıktan sonra yaşanan ekonomik kriz ve farklı halklar arasında açığa çıkan sorunlar yüzünden 1989 yılında Rusya’ya göç edip Krasnanor’da küçük bir köyde mütevazi bir eve yerleştiler. Burada 2010 yılında hayata veda etti. Fatma Îsa halkının kaderiyle, yaşadıklarıyla yakından ilgileniyordu. Onu tanıyanların anlatımlarına göre O hep dünyanın Kürtlerin yaşadığı acılara karşı sessiz kalmasından şikayet ediyordu ve bir gün Kürtlerin de aydınlık günlerinin geleceğine inanıyordu.
Bu makale (Türkçe) dilinde yazılmıştır, makaleleri orijinal dilinde açmak için sembolüne tıklayın!
HashTag
Çıme
[1] Mallper | کوردیی ناوەڕاست | Kadin yeni Yasam
: 2
: 3
1. Jiyaname Fatma Îsa
2. Kilm şınasiye Dengê wê Miho li dinê hişt
Cureyên Kes: Deyîrbaz
Cuweno?:
Netew: Kurd
Place of Residence: Henderan
Xoserı : Ermenistan
Zayend: Ceni
Ziwan: Ermen
Technical Metadata
: 99%
99%
Attached files - Version
Babet Version
1.0.155 KB 20-02-2022 سارا کس.ک.
Kilm şınasiye
Şêx Ebdurehîm, Hewara Dêrsimî û Hedîseyê Serra 1937î
Kilm şınasiye
Bi wergerandina zêdetirî 1000 peyv û 300 hevokên bingehîn ji Zazakî bo Horamî
Kıtebxane
Gome
Kilm şınasiye
ZAZAKÎ DE EDATÎ
Kıtebxane
FERHENGÊ QEWL Û VATEYÊ VERÎNON DEYİMLER VE ATASÖZLERİ SÖZLÜĞÜ
Kıtebxane
EZ BÉKES O
Kıtebxane
Hêvîya Seseron ROCOBIYN
Kıtebxane
HAZAR DENGIZ Ê ZERRÊ MI DE
Kilm şınasiye
Zazakî World
Jiyaname
Faruk İremet
Jiyaname
Burhan Beyazyıldırım
Kilm şınasiye
BÎBLÎYOGRAFYAYA KITABÊ HÎKAYEYANÊ KURDKÎ (KURMANCKÎ-KIRMANCKÎ (ZAZAKÎ) 2000-2020

Actual
Kıtebxane
RODI SONO PARKE
25-06-2023
سارا ک
RODI SONO PARKE
Kıtebxane
BIZA KOLE ASNAWI KENA
26-06-2023
سارا ک
BIZA KOLE ASNAWI KENA
Kıtebxane
Adır U Asme
29-06-2023
سارا ک
Adır U Asme
Jiyaname
Faruk İremet
01-07-2023
سارا ک
Faruk İremet
Kıtebxane
Dalpeya Cemedyeyên
04-07-2023
سارا ک
Dalpeya Cemedyeyên
Jiyaname
Ahmet Kaya
05-09-2024
شادی ئاکۆیی
Jiyaname
Mestûra Erdelanî
11-08-2024
شادی ئاکۆیی
Jiyaname
Feqiyê Teyran
11-08-2024
شادی ئاکۆیی
Jiyaname
Şerefxan Bidlîsî
02-08-2024
شادی ئاکۆیی
Jiyaname
Celadet Alî Bedirxan
02-08-2024
شادی ئاکۆیی
Jiyaname
Baba Tahir
26-07-2024
شادی ئاکۆیی
Kıtebxane
HAZAR DENGIZ Ê ZERRÊ MI DE
14-04-2024
سارا ک
Kıtebxane
Gome
14-04-2024
سارا ک
Kıtebxane
EZ BÉKES O
24-02-2024
سارا ک
Jiyaname
Burhan Beyazyıldırım
24-02-2024
سارا ک
  534,818
Pêke
  108,990
  20,142
  102,957
Video
  1,508
کوردیی ناوەڕاست - Central Kurdish 
305,623
Kurmancî - Upper Kurdish (Latin) 
89,614
هەورامی - Kurdish Hawrami 
65,927
عربي - Arabic 
30,020
کرمانجی - Upper Kurdish (Arami) 
17,564
فارسی - Farsi 
9,229
English - English 
7,489
Türkçe - Turkish 
3,664
لوڕی - Kurdish Luri 
1,691
Deutsch - German 
1,631
Pусский - Russian 
1,140
Français - French 
343
Nederlands - Dutch 
130
Zazakî - Kurdish Zazaki 
91
Svenska - Swedish 
66
Español - Spanish 
51
Հայերեն - Armenian 
50
Polski - Polish 
49
Italiano - Italian 
48
لەکی - Kurdish Laki 
37
Azərbaycanca - Azerbaijani 
26
日本人 - Japanese 
21
中国的 - Chinese 
18
Norsk - Norwegian 
16
Ελληνική - Greek 
14
עברית - Hebrew 
14
Fins - Finnish 
12
Тоҷикӣ - Tajik 
7
Português - Portuguese 
7
Ozbek - Uzbek 
7
Esperanto - Esperanto 
5
Catalana - Catalana 
3
ქართველი - Georgian 
3
Čeština - Czech 
2
Kiswahili سَوَاحِلي -  
2
Srpski - Serbian 
2
Hrvatski - Croatian 
2
ترکمانی - Turkman (Arami Script) 
1
Lietuvių - Lithuanian 
1
Cebuano - Cebuano 
1
балгарская - Bulgarian 
1
हिन्दी - Hindi 
1
Kom
Zazakî
Kıtebxane 
69
Jiyaname 
8
Çap 
8
Kilm şınasiye  
6
Hilanîna Dosyayî
MP3 
323
PDF 
31,128
MP4 
2,473
IMG 
199,482
∑   Hemû bi hev re 
233,406
Gêrayêne naverokê
Kilm şınasiye
Şêx Ebdurehîm, Hewara Dêrsimî û Hedîseyê Serra 1937î
Kilm şınasiye
Bi wergerandina zêdetirî 1000 peyv û 300 hevokên bingehîn ji Zazakî bo Horamî
Kıtebxane
Gome
Kilm şınasiye
ZAZAKÎ DE EDATÎ
Kıtebxane
FERHENGÊ QEWL Û VATEYÊ VERÎNON DEYİMLER VE ATASÖZLERİ SÖZLÜĞÜ
Kıtebxane
EZ BÉKES O
Kıtebxane
Hêvîya Seseron ROCOBIYN
Kıtebxane
HAZAR DENGIZ Ê ZERRÊ MI DE
Kilm şınasiye
Zazakî World
Jiyaname
Faruk İremet
Jiyaname
Burhan Beyazyıldırım
Kilm şınasiye
BÎBLÎYOGRAFYAYA KITABÊ HÎKAYEYANÊ KURDKÎ (KURMANCKÎ-KIRMANCKÎ (ZAZAKÎ) 2000-2020
Folders
Kıtebxane - PDF - Erê Kıtebxane - Bajar - Stembol Kıtebxane - Publication Type - Çawkiraw Kıtebxane - Cureya belgeyê - Zon yewın Kıtebxane - Kategorîya Naverokê - Roman Kıtebxane - Xoserı - Tirkiya Kıtebxane - Ziwan - Kurdî, Zazakî Kıtebxane - Original Language - Kirdkî - Zazakî Çap - !Continuous publishing - Çap - Bajar - Stembol

Kurdipedia.org (2008 - 2024) version: 15.83
| | CSS3 | HTML5

|