پەرتووکخانە پەرتووکخانە
گەڕان

کوردیپێدیا پڕزانیاریترین و فرەزمانترین سەرچاوەی کوردییە!


بژاردەی گەڕان





گەڕانی ورد      کیبۆرد


گەڕان
گەڕانی ورد
پەرتووکخانە
ناونامە بۆ منداڵانی کورد
کڕۆنۆلۆژیای ڕووداوەکان
سەرچاوەکان
شوێنپێیەکان
دڵخوازەکان
چالاکییەکان
چۆن بگەڕێم؟
بڵاوکراوەکانی کوردیپێدیا
ڤیدیۆ
درەختی پۆلەکان
بابەت بەهەڵکەوت
تۆمارکردنی بابەت
تۆماركردنی بابەتی نوێ
ناردنی وێنە
ڕاپرسی
بیروڕاکانتان
پەیوەندی
کوردیپێدیا چ زانیارییەکی پێویستە!
ستانداردەکان
ڕێساکانی بەکارهێنان
کوالیتیی بابەت
ئامرازەکان
دەربارە
ئەرشیڤوانانی کوردیپێدیا
چیمان دەربارە وتراوە!
ناوکێشکردن لە ماڵپەڕەکانتاندا
تۆمارکردن / کوژاندنەوەی ئیمێڵ
ئاماری میوانەکان
ئاماری بابەت
وەرگێڕی فۆنتەکان
گۆڕینی ڕێکەوتەکان
پشکنینی ڕێنووس
زمان و شێوەزمانی ڕووپەلەکان
کیبۆرد
لینکە پێویستەکان
ئێکستێنشنی کوردیپێدیا بۆ گووگڵ کڕۆم
کوکیز
زمانەکان
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی - کوردیی سەروو
Kurmancî - Kurdîy Serû
هەورامی
Zazakî
English
Française
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
Azərbaycanca
هەژماری من
چوونەژوورەوە
دەبمە هاوکارتان!
وشەی نهێنیت لەبیرکردووە!
گەڕان تۆمارکردنی بابەت ئامرازەکان زمانەکان هەژماری من
گەڕانی ورد
پەرتووکخانە
ناونامە بۆ منداڵانی کورد
کڕۆنۆلۆژیای ڕووداوەکان
سەرچاوەکان
شوێنپێیەکان
دڵخوازەکان
چالاکییەکان
چۆن بگەڕێم؟
بڵاوکراوەکانی کوردیپێدیا
ڤیدیۆ
درەختی پۆلەکان
بابەت بەهەڵکەوت
تۆماركردنی بابەتی نوێ
ناردنی وێنە
ڕاپرسی
بیروڕاکانتان
پەیوەندی
کوردیپێدیا چ زانیارییەکی پێویستە!
ستانداردەکان
ڕێساکانی بەکارهێنان
کوالیتیی بابەت
دەربارە
ئەرشیڤوانانی کوردیپێدیا
چیمان دەربارە وتراوە!
ناوکێشکردن لە ماڵپەڕەکانتاندا
تۆمارکردن / کوژاندنەوەی ئیمێڵ
ئاماری میوانەکان
ئاماری بابەت
وەرگێڕی فۆنتەکان
گۆڕینی ڕێکەوتەکان
پشکنینی ڕێنووس
زمان و شێوەزمانی ڕووپەلەکان
کیبۆرد
لینکە پێویستەکان
ئێکستێنشنی کوردیپێدیا بۆ گووگڵ کڕۆم
کوکیز
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی - کوردیی سەروو
Kurmancî - Kurdîy Serû
هەورامی
Zazakî
English
Française
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
Azərbaycanca
چوونەژوورەوە
دەبمە هاوکارتان!
وشەی نهێنیت لەبیرکردووە!
        
 kurdipedia.org 2008 - 2024
 دەربارە
 بابەت بەهەڵکەوت
 چالاکییەکانی ڕۆژی
 ڕێساکانی بەکارهێنان
 ئەرشیڤوانانی کوردیپێدیا
 بیروڕاکانتان
 دڵخوازەکان
 کڕۆنۆلۆژیای ڕووداوەکان
 چالاکییەکان - کوردیپێدیا
 یارمەتی
بابەتی نوێ
وێنە و پێناس
کوردناس و نووسەرە کوردەکانی یەریڤان 1966
13-04-2024
ڕاپەر عوسمان عوزێری
پارت و ڕێکخراوەکان
گرووپی ڕوون بۆ هەڵەچنی و پێداچوونەوە
12-04-2024
زریان سەرچناری
ڤیدیۆ
قەڵای کەرکووک مێژوویەکی هەزارەها ساڵەی کورد و لانکەی ژیاری پەیامبەر و کەسایەتییە ئاینییەکان
11-04-2024
شادی ئاکۆیی
ڤیدیۆ
باشووری کوردستان ساڵی 1950
11-04-2024
زریان عەلی
ڤیدیۆ
ڤیدیۆیەکی هەڵەبجە دوایی کیمیابارانکردن ساڵی 1988
11-04-2024
زریان عەلی
ڤیدیۆ
گوندی هرور لە دهۆک ساڵی 2005
11-04-2024
زریان عەلی
ڤیدیۆ
ئاهەنگێک لە پێنجوێن ساڵی 1972
11-04-2024
زریان عەلی
پەرتووکخانە
پەیوەندی نێوان دەوڵەت و ئایین لە سایەی دەستورێکی عەلمانی
10-04-2024
زریان سەرچناری
ژیاننامە
عەونی یوسف
09-04-2024
ڕاپەر عوسمان عوزێری
ژیاننامە
جەمال گردەسۆری
09-04-2024
ڕاپەر عوسمان عوزێری
ئامار
بابەت 515,888
وێنە 104,909
پەرتووک PDF 19,032
فایلی پەیوەندیدار 95,385
ڤیدیۆ 1,255
ژیاننامە
خالید بەگی جبری
ژیاننامە
ئەڤریم ئالاتاش
ژیاننامە
شێخ بورهان پاکی
ژیاننامە
دڵشاد حاجی عەبدولوەفا
ژیاننامە
مەلا ئەنوەر
تاريخ الكتابة واختراعها وأصولها
کوردیپێدیا، زانیارییەکانی هێندە ئاسان کردووە! بەهۆی مۆبایڵەکانتانەوە زۆرتر لە نیو ملیۆن تۆمار لە گیرفانتاندایە!
پۆل: کورتەباس | زمانی بابەت: عربي
بەشکردن
Facebook0
Twitter0
Telegram0
LinkedIn0
WhatsApp0
Viber0
SMS0
Facebook Messenger0
E-Mail0
Copy Link0
نرخاندنی بابەت
نایاب
زۆر باشە
باش
خراپ نییە
خراپ
بۆ ناو لیستی دڵخوازەکان
ڕای خۆت دەربارەی ئەم بابەتە بنووسە!
گۆڕانکارییەکانی بابەتەکە
Metadata
RSS
گووگڵی وێنەی بابەتی هەڵبژێردراو بکە!
گووگڵی بابەتی هەڵبژێردراو بکە!
کوردیی ناوەڕاست0
Kurmancî - Kurdîy Serû0
English0
فارسی0
Türkçe0
עברית0
Deutsch0
Español0
Française0
Italiano0
Nederlands0
Svenska0
Ελληνική0
Azərbaycanca0
Fins0
Norsk0
Pусский0
Հայերեն0
中国的0
日本人0

تاريخ الكتابة

تاريخ الكتابة
سعى الإنسان منذ قديم الزمان لتسجيل مراحل حياته بالشفاهة والتدوين، وكان اختراع الكتابة منذ نحو خمسة آلاف عام نقلة هائلة في تاريخ وواقع البشر، وبدأ التدوين بالرموز والصور، قبل أن تتطور الأبجدية الصوتية لكلام يدون الأفكار والمشاعر والعلوم والفنون.
ويعتبر الأديب والشاعر الأردني أمجد ناصر أن الإنسانية لم يكن لها أن تتحقق من دون كلمات وكتابة، فمغادرة الإنسان عجمته ليست في اكتشافه النطق، بل بتدوين هذا النطق وتحويله إلى تعبير.
ويتابع ناصر في مقال سابق له بعنوان “منعطف جديد في تاريخ الكتابة” أن الكتابة “تحتاج وسيطا كي تنتقل، كان الوسيط الأول -كما نعرف- الرُّقم الطينية، كان كتبة الألواح الأولى ينقشون على الطين وهو طري بأداة ذات سن رفيعة قيل إنها من البوص، هل كانت تسمى أقلاما؟ ربما، ولكن ذلك الحفر على الطين هو أول أشكال الكتابة المتداول، وتلك الألواح الطينية هي أولى خطى رحلة الكلمة الطويلة، وتلك الأدوات الحادة ذات الأسنان الرفيعة (من البوص أو غيره) هي أول الأقلام”.
وبالمثل، اعتبر تقرير نشر حديثاً في موقع كوريوسفيرا الإسباني أن الكتابة تعتبر من أهم الإنجازات التي حققتها الإنسانية، لكن ربما لا نعرف جميعنا تاريخ الكتابة وكيفية اكتشافها.
من اخترع الكتابة؟
وأورد الموقع أن معرفة هوية من اكتشف الكتابة بالضبط تعتبر أمراً لا يستطيع البشر فعله اليوم، لكن ذلك لا يمنع بأنه لدينا فكرة تقريبية إلى حد ما، وذلك بفضل الدراسات التي أجريت حول أصل الكتابة في بلاد ما بين النهرين منذ أكثر من خمسة آلاف عام، وفي الواقع، يرتبط اختراع الكتابة بالتجارة وبتنظيم المجتمع، أي بميلاد الحضارة.
وتم تنظيم المجتمعات الأولى حول الطبقات الكهنوتية، وأُجبر الكهنة على الاحتفاظ بسجل لما تم تخزينه وشرائه وبيعه، والذي كان حتى ذلك الحين يحفظ عن ظهر قلب.
أصل الكتابة
ويرى معظم الخبراء أن أصل الكتابة وبداياتها يعودان إلى بلاد ما بين النهرين في الألواح القديمة الموجودة في المدن السومرية على ضفاف نهري دجلة والفرات.
وتنتمي أقدم هذه الألواح إلى أوروك، وهي مدينة رائدة في الحياة الحضرية والكتابة والإدارة العامة، ويبلغ عدد سكانها حوالي 40 ألف نسمة.
وبالإضافة إلى ذلك، يصعب تحديد تاريخ هذه اللوائح على الرغم من أنها تنتمي إلى فترة ما بين 3400 و3200 قبل الميلاد.
وتجتمع العديد من الظروف في مدينة مثل أوروك (في بلاد الرافدين قديماً) التي ربما تكون الأولى في التاريخ منذ نشأتها حوالي 6500 قبل الميلاد، بما في ذلك تطوير الزراعة والري واختراع العجلة واستخدام الحيوانات الأليفة.
وفي الألفية الخامسة قبل الميلاد بدأ القدامى في كتابة علامات باللغة المسمارية على الطين باستخدام المخرز (إبرة يدوية) من أجل تحديد السلع وكميتها أيضاً، وقد تم عمل نسختين منها، واحدة للمعبد والأخرى للتاجر.
وبهذه الطريقة، احتفظ الكهنة -الذين يتحكمون في الإنتاج- بسجل يحدد البائع والمشتري ومن يعطي فائض إنتاجه للمعابد القديمة.
تطور الكتابة
استفاد الأكاديون (في بلاد الرافدين) أولا، والحيثيون (عاشوا في الأناضول وشمال بلاد الشام) فيما بعد من النظام المقطعي السومري، وأضافوه إلى كتاباتهم المسمارية، وتعتبر هاتان اللغتان رائدتين، كل منهما بطريقتها الخاصة.
وزودتنا الكتابة الحيثية بأقدم كتابات تم العثور عليها في اللغات الهندوأوروبية حوالي 1600 قبل الميلاد، والتي تنحدر منها اليونانية والسنسكريتية.
ومن ناحية أخرى، تعتبر اللغة الأكادية أول لغة سامية معروفة ورثها الآشوريون والعبرانيون، فضلاً عن الفينيقيين والآراميين والعرب والإثيوبيين.
ونشأت أول أبجدية معروفة من اللغات السامية سنة 1300 قبل الميلاد، وتحديداً في مملكة أوغاريت الواقعة بين سوريا وفلسطين، أو كما تسمى أرض كنعان، وعُثر على العديد من الألواح المكتوبة بنحو 8 لغات مختلفة، إحداها هي من أصل سامي ولها أبجدية تتكون من 30 حرفاً.
بالمقابل، من المحتمل أن تكون الأبجدية قد ولدت في مصر على يد عمال من أصول سامية بدءا من الكتابة الهيروغليفية حوالي 800 قبل الميلاد، وعادت إلى أرض كنعان حوالي 1400 قبل الميلاد، ومن هنا جاءت الأبجدية الأوغاريتية حوالي عام 1300 قبل الميلاد.
من ناحية أخرى، في شرق آسيا طور الصينيون نظام الكتابة الخاص بهم خلال حقبة أسرة شانغ (حكموا في الألفية الثانية قبل الميلاد)، ويعتقد بعض الخبراء أن أولى علامات الكتابة في الصين يمكن أن تكون عام 6 آلاف قبل الميلاد، لكن الأدلة الأولى المؤكدة تعود إلى 1600 قبل الميلاد بالتزامن مع حكم أسرة شانغ.
يشار إلى أن كتبة العصور القديمة لم يكونوا وحدهم الأشخاص الذين يعرفون كيفية الكتابة، أولئك الذين يسافرون حول المدن ويكتبون كانوا أيضاً أشخاصاً متعلمين يعرفون جميع الإجراءات القانونية والاستمارات التي يجب ملؤها وكيفية الوصول إلى المستويات العليا.
ظهور الأرقام
تعود الأرقام الأولى المعترف بها إلى بعض الألواح الطينية المكتشفة في موقعي سوسة وأوروك (في إيران الحالية) منذ خمسة آلاف عام.
وبالتأكيد، بدأ الإنسان في العد قبل ذلك بكثير من خلال تكديس الحجارة أو وضع علامات على الحائط منذ ما لا يقل عن 30 ألف عام، لكن التعليقات التوضيحية المبكرة والقديمة كانت تنتظر اختراع الكتابة.
وفي البداية، تم استخدام الأرقام فقط للعد وأضيفت العلامات حتى العاشر، العدد الذي تم تخصيص له علامة مختلفة.
وقد يكون اختراع الصفر يعود إلى الصينيين أو الهنود أو العرب، وقد انتشر نظام الترقيم العربي في جميع أنحاء الدول الإسلامية، وقد قدمه الإيطالي فيبوناتشي -الذي درس في الجزائر في أوائل القرن ال13- إلى أوروبا، حيث لا يزال مؤثرا حتى الآن.
اختراع الورق
قبل صناعة الورق كان البشر يكتبون على الألواح والأواني الفخارية والحجارة وعظام الحيوانات وأوراق النباتات والجلود والرق، وصنع السومريون في جنوب بلاد ما بين النهرين أقراصا طينية وتركوها تجف للكتابة عليها.
من ناحية أخرى، طور المصريون القدماء الكتابة على لحاء نبات البردي الذي انتقل منها إلى اليونان وإيطاليا القديمة.
في المقابل، كانت الصين تحتفظ بسر صناعة الورق، لكن مع تقدم الزمن نقل المسلمون التقنية الصينية وطوروها لتصبح صناعة كبرى، ولعبوا الدور الأكبر في تعميم هذه الصناعة ونقلها إلى أوروبا، مما مهد الطريق لثورة الطباعة.[1]
ئەم بابەتە بەزمانی (عربي) نووسراوە، کلیک لە ئایکۆنی بکە بۆ کردنەوەی بابەتەکە بەو زمانەی کە پێی نووسراوە!
دون هذا السجل بلغة (عربي)، انقر علی ايقونة لفتح السجل باللغة المدونة!
ئەم بابەتە 688 جار بینراوە
هاشتاگ
سەرچاوەکان
[1] ماڵپەڕ | کوردیی ناوەڕاست | ronahi.net
بابەتە پەیوەستکراوەکان: 3
زمانی بابەت: عربي
ڕۆژی دەرچوون: 24-08-2020 (4 ساڵ)
پۆلێنی ناوەڕۆک: وتار و دیمانە
پۆلێنی ناوەڕۆک: مێژوو
پۆلێنی ناوەڕۆک: گەشەپێدان
جۆری دۆکومێنت: زمانی یەکەم
جۆری وەشان: دیجیتاڵ
تایبەتمەندییە تەکنیکییەکان
کوالیتیی بابەت: 97%
97%
ئەم بابەتە لەلایەن: ( هەژار کامەلا )ەوە لە: 13-06-2022 تۆمارکراوە
ئەم بابەتە لەلایەن: ( ڕۆژان نوری عەبدوڵڵا )ەوە لە: 13-06-2022 پێداچوونەوەی بۆکراوە و ئازادکراوە
ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: ( ڕۆژان نوری عەبدوڵڵا )ەوە لە: 13-06-2022 باشترکراوە
ناونیشانی بابەت
ئەم بابەتە بەپێی ستانداردەکانی کوردیپێدیا هێشتا ناتەواوە و پێویستیی بە داڕشتنەوەی بابەتی و زمانەوانیی زۆرتر هەیە!
ئەم بابەتە 688 جار بینراوە
فایلی پەیوەستکراو - ڤێرشن
جۆر ڤێرشن ناوی تۆمارکار
فایلی وێنە 1.0.121 KB 13-06-2022 هەژار کامەلاهـ.ک.
کوردیپێدیا پڕزانیاریترین و فرەزمانترین سەرچاوەی کوردییە!
کورتەباس
(فاوست)ی هاوپەیمانی شەیتان
پەرتووکخانە
پەیوەندی نێوان دەوڵەت و ئایین لە سایەی دەستورێکی عەلمانی
شوێنەوار و کۆنینە
کۆشکی کەلات
پەرتووکخانە
سیاسەت و پلانی زمان بۆ هەرێمی کوردستان
ژیاننامە
عەلی شیرازپوور پەرتەو
کورتەباس
چاوگی سادە میحوەرێکە بۆ دروستکردنی چاوگی نوێ لە زمانی کوردیدا
کورتەباس
منداڵ چۆن فێری درۆ دەبێت و چۆن چارەسەری دەکرێت
شوێنەوار و کۆنینە
قشڵەی قوشتەپە
شوێنەوار و کۆنینە
خانووی کەلەپووریی شێخ عەلی لە سلێمانی
وێنە و پێناس
وێنەیەکی مەلا مستەفا بارزانی ساڵی 1971 لە حاجی ئۆمەران
پەرتووکخانە
مۆرفیمەکانی (ێ) لە زمانی کوردیدا بە کەرەستەی کرمانجیی خواروو و ژووروو
کورتەباس
یەسو ساوک و چۆبان
پەرتووکخانە
لۆزاننامە - وەشانی 2
پەرتووکخانە
کۆڵبەرنامە - وەشانی 1
شوێنەوار و کۆنینە
گەرماوی موفتی
پەرتووکخانە
وەرچەرخاندنی پارادیپلۆماسی بۆ پرۆتۆدیپلۆماسی؛ لە پێناو بیناکردنی قەوارەیەکی سیاسی کوردستاندا
ژیاننامە
مژدە جەمال کەمالەدین
شوێنەوار و کۆنینە
قەڵای حەسەن ئاباد
وێنە و پێناس
کوردناس و نووسەرە کوردەکانی یەریڤان 1966
ژیاننامە
ڕێناس ڕزگار
پەرتووکخانە
تۆ نابێ بنووی
کورتەباس
لێکدانەوەی بیروباوەڕی (خانی)
ژیاننامە
بەناز عەلی
پەرتووکخانە
خەباتی چەکداری لە باشووری کوردستان 1976-1988؛ پارتی و سۆسیالیست و پاسۆک بە نموونە
ژیاننامە
عەلی قاسملوو
پەرتووکخانە
سایکس-پیکۆنامە - وەشانی 1
وێنە و پێناس
کاتی نمایشکردنی شانۆیی گۆرانی چایکا ساڵی 1988
ژیاننامە
جەمال گردەسۆری
ژیاننامە
عەونی یوسف
وێنە و پێناس
مامۆستا و قوتابییانی قوتابخانەی کۆزەبانکە لە دیبەگە ساڵی 1968
ژیاننامە
مەیان خاتوون
وێنە و پێناس
گەنجانی ڕانیە ساڵی 1973
پەرتووکخانە
ژینانامە - وەشانی 1
ژیاننامە
قەندیل زاگرۆس
ژیاننامە
درەخشان فەرەج سەعدون

ڕۆژەڤ
ژیاننامە
خالید بەگی جبری
15-11-2009
هاوڕێ باخەوان
خالید بەگی جبری
ژیاننامە
ئەڤریم ئالاتاش
16-09-2010
هاوڕێ باخەوان
ئەڤریم ئالاتاش
ژیاننامە
شێخ بورهان پاکی
17-04-2011
هاوڕێ باخەوان
شێخ بورهان پاکی
ژیاننامە
دڵشاد حاجی عەبدولوەفا
09-03-2022
سروشت بەکر
دڵشاد حاجی عەبدولوەفا
ژیاننامە
مەلا ئەنوەر
23-07-2022
ئاراس ئیلنجاغی
مەلا ئەنوەر
 چالاکییەکانی ڕۆژی
بابەتی نوێ
وێنە و پێناس
کوردناس و نووسەرە کوردەکانی یەریڤان 1966
13-04-2024
ڕاپەر عوسمان عوزێری
پارت و ڕێکخراوەکان
گرووپی ڕوون بۆ هەڵەچنی و پێداچوونەوە
12-04-2024
زریان سەرچناری
ڤیدیۆ
قەڵای کەرکووک مێژوویەکی هەزارەها ساڵەی کورد و لانکەی ژیاری پەیامبەر و کەسایەتییە ئاینییەکان
11-04-2024
شادی ئاکۆیی
ڤیدیۆ
باشووری کوردستان ساڵی 1950
11-04-2024
زریان عەلی
ڤیدیۆ
ڤیدیۆیەکی هەڵەبجە دوایی کیمیابارانکردن ساڵی 1988
11-04-2024
زریان عەلی
ڤیدیۆ
گوندی هرور لە دهۆک ساڵی 2005
11-04-2024
زریان عەلی
ڤیدیۆ
ئاهەنگێک لە پێنجوێن ساڵی 1972
11-04-2024
زریان عەلی
پەرتووکخانە
پەیوەندی نێوان دەوڵەت و ئایین لە سایەی دەستورێکی عەلمانی
10-04-2024
زریان سەرچناری
ژیاننامە
عەونی یوسف
09-04-2024
ڕاپەر عوسمان عوزێری
ژیاننامە
جەمال گردەسۆری
09-04-2024
ڕاپەر عوسمان عوزێری
ئامار
بابەت 515,888
وێنە 104,909
پەرتووک PDF 19,032
فایلی پەیوەندیدار 95,385
ڤیدیۆ 1,255
کوردیپێدیا پڕزانیاریترین و فرەزمانترین سەرچاوەی کوردییە!
کورتەباس
(فاوست)ی هاوپەیمانی شەیتان
پەرتووکخانە
پەیوەندی نێوان دەوڵەت و ئایین لە سایەی دەستورێکی عەلمانی
شوێنەوار و کۆنینە
کۆشکی کەلات
پەرتووکخانە
سیاسەت و پلانی زمان بۆ هەرێمی کوردستان
ژیاننامە
عەلی شیرازپوور پەرتەو
کورتەباس
چاوگی سادە میحوەرێکە بۆ دروستکردنی چاوگی نوێ لە زمانی کوردیدا
کورتەباس
منداڵ چۆن فێری درۆ دەبێت و چۆن چارەسەری دەکرێت
شوێنەوار و کۆنینە
قشڵەی قوشتەپە
شوێنەوار و کۆنینە
خانووی کەلەپووریی شێخ عەلی لە سلێمانی
وێنە و پێناس
وێنەیەکی مەلا مستەفا بارزانی ساڵی 1971 لە حاجی ئۆمەران
پەرتووکخانە
مۆرفیمەکانی (ێ) لە زمانی کوردیدا بە کەرەستەی کرمانجیی خواروو و ژووروو
کورتەباس
یەسو ساوک و چۆبان
پەرتووکخانە
لۆزاننامە - وەشانی 2
پەرتووکخانە
کۆڵبەرنامە - وەشانی 1
شوێنەوار و کۆنینە
گەرماوی موفتی
پەرتووکخانە
وەرچەرخاندنی پارادیپلۆماسی بۆ پرۆتۆدیپلۆماسی؛ لە پێناو بیناکردنی قەوارەیەکی سیاسی کوردستاندا
ژیاننامە
مژدە جەمال کەمالەدین
شوێنەوار و کۆنینە
قەڵای حەسەن ئاباد
وێنە و پێناس
کوردناس و نووسەرە کوردەکانی یەریڤان 1966
ژیاننامە
ڕێناس ڕزگار
پەرتووکخانە
تۆ نابێ بنووی
کورتەباس
لێکدانەوەی بیروباوەڕی (خانی)
ژیاننامە
بەناز عەلی
پەرتووکخانە
خەباتی چەکداری لە باشووری کوردستان 1976-1988؛ پارتی و سۆسیالیست و پاسۆک بە نموونە
ژیاننامە
عەلی قاسملوو
پەرتووکخانە
سایکس-پیکۆنامە - وەشانی 1
وێنە و پێناس
کاتی نمایشکردنی شانۆیی گۆرانی چایکا ساڵی 1988
ژیاننامە
جەمال گردەسۆری
ژیاننامە
عەونی یوسف
وێنە و پێناس
مامۆستا و قوتابییانی قوتابخانەی کۆزەبانکە لە دیبەگە ساڵی 1968
ژیاننامە
مەیان خاتوون
وێنە و پێناس
گەنجانی ڕانیە ساڵی 1973
پەرتووکخانە
ژینانامە - وەشانی 1
ژیاننامە
قەندیل زاگرۆس
ژیاننامە
درەخشان فەرەج سەعدون

Kurdipedia.org (2008 - 2024) version: 15.42
| پەیوەندی | CSS3 | HTML5

| کاتی ئافراندنی لاپەڕە: 3.969 چرکە!