پەرتووکخانە پەرتووکخانە
گەڕان

کوردیپێدیا پڕزانیاریترین و فرەزمانترین سەرچاوەی کوردییە!


بژاردەی گەڕان





گەڕانی ورد      کیبۆرد


گەڕان
گەڕانی ورد
پەرتووکخانە
ناونامە بۆ منداڵانی کورد
کڕۆنۆلۆژیای ڕووداوەکان
سەرچاوەکان
شوێنپێیەکان
دڵخوازەکان
چالاکییەکان
چۆن بگەڕێم؟
بڵاوکراوەکانی کوردیپێدیا
ڤیدیۆ
درەختی پۆلەکان
بابەت بەهەڵکەوت
تۆمارکردنی بابەت
تۆماركردنی بابەتی نوێ
ناردنی وێنە
ڕاپرسی
بیروڕاکانتان
پەیوەندی
کوردیپێدیا چ زانیارییەکی پێویستە!
ستانداردەکان
ڕێساکانی بەکارهێنان
کوالیتیی بابەت
ئامرازەکان
دەربارە
ئەرشیڤوانانی کوردیپێدیا
چیمان دەربارە وتراوە!
ناوکێشکردن لە ماڵپەڕەکانتاندا
تۆمارکردن / کوژاندنەوەی ئیمێڵ
ئاماری میوانەکان
ئاماری بابەت
وەرگێڕی فۆنتەکان
گۆڕینی ڕێکەوتەکان
پشکنینی ڕێنووس
زمان و شێوەزمانی ڕووپەلەکان
کیبۆرد
لینکە پێویستەکان
ئێکستێنشنی کوردیپێدیا بۆ گووگڵ کڕۆم
کوکیز
زمانەکان
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی - کوردیی سەروو
Kurmancî - Kurdîy Serû
هەورامی
Zazakî
English
Française
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
Azərbaycanca
هەژماری من
چوونەژوورەوە
دەبمە هاوکارتان!
وشەی نهێنیت لەبیرکردووە!
گەڕان تۆمارکردنی بابەت ئامرازەکان زمانەکان هەژماری من
گەڕانی ورد
پەرتووکخانە
ناونامە بۆ منداڵانی کورد
کڕۆنۆلۆژیای ڕووداوەکان
سەرچاوەکان
شوێنپێیەکان
دڵخوازەکان
چالاکییەکان
چۆن بگەڕێم؟
بڵاوکراوەکانی کوردیپێدیا
ڤیدیۆ
درەختی پۆلەکان
بابەت بەهەڵکەوت
تۆماركردنی بابەتی نوێ
ناردنی وێنە
ڕاپرسی
بیروڕاکانتان
پەیوەندی
کوردیپێدیا چ زانیارییەکی پێویستە!
ستانداردەکان
ڕێساکانی بەکارهێنان
کوالیتیی بابەت
دەربارە
ئەرشیڤوانانی کوردیپێدیا
چیمان دەربارە وتراوە!
ناوکێشکردن لە ماڵپەڕەکانتاندا
تۆمارکردن / کوژاندنەوەی ئیمێڵ
ئاماری میوانەکان
ئاماری بابەت
وەرگێڕی فۆنتەکان
گۆڕینی ڕێکەوتەکان
پشکنینی ڕێنووس
زمان و شێوەزمانی ڕووپەلەکان
کیبۆرد
لینکە پێویستەکان
ئێکستێنشنی کوردیپێدیا بۆ گووگڵ کڕۆم
کوکیز
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی - کوردیی سەروو
Kurmancî - Kurdîy Serû
هەورامی
Zazakî
English
Française
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
Azərbaycanca
چوونەژوورەوە
دەبمە هاوکارتان!
وشەی نهێنیت لەبیرکردووە!
        
 kurdipedia.org 2008 - 2024
 دەربارە
 بابەت بەهەڵکەوت
 چالاکییەکانی ڕۆژی
 ڕێساکانی بەکارهێنان
 ئەرشیڤوانانی کوردیپێدیا
 بیروڕاکانتان
 دڵخوازەکان
 کڕۆنۆلۆژیای ڕووداوەکان
 چالاکییەکان - کوردیپێدیا
 یارمەتی
بابەتی نوێ
پەرتووکخانە
ئینسکلۆپیدیای شەهیدانی (ی.ن.ک) لە هەولێر 04
13-07-2024
ئاراس ئیلنجاغی
پەرتووکخانە
ئینسکلۆپیدیای پێشمەرگە دێرینەکان – پارێزگای هەولێر، بەرگی 04
13-07-2024
ئاراس ئیلنجاغی
ژیاننامە
چێنەر عەبدولقادر
11-07-2024
زریان سەرچناری
پەرتووکخانە
ڕێکخستنی دەستپێشخەری یاسادانان لە هەرێمی کوردستان
11-07-2024
کشمیر کەریم
پەرتووکخانە
لەبارەی کورد و عیراق و چەند پرسێکی فکری و سیاسییەوە
11-07-2024
هەژار کامەلا
پەرتووکخانە
باشترین وتەی دەروونناسی(تورکی-کوردی)
10-07-2024
کشمیر کەریم
پەرتووکخانە
ڕێبەری ڕێگرتن لەهاندانی توندوتیژی لەدەزگاکانی میدیای کوردیدا
10-07-2024
کشمیر کەریم
پەرتووکخانە
ڕێبەری نووسین بۆ میدیا و سۆشیال میدیا فەرمییەکانی ھەرێمی کوردستان
10-07-2024
کشمیر کەریم
پەرتووکخانە
ڕۆڵی دەزگاکانی چاودێریکردنی میدیایی، لە چاودێری کەناڵەکانی تەلەڤزیۆن لە هەرێمی کوردستان-عێراق دا
10-07-2024
کشمیر کەریم
پەرتووکخانە
ڕۆڵی ڕاگەیاندنی پەرلەمانی کوردستان لە بەشداریپێکردنی کەناڵە تەلەڤزیۆنییەکان لە ناساندنی یاسا و بڕیارەکاندا
10-07-2024
کشمیر کەریم
ئامار
بابەت 523,059
وێنە 105,777
پەرتووک PDF 19,704
فایلی پەیوەندیدار 98,652
ڤیدیۆ 1,420
شەهیدان
فازیل مەلا مەحمود مەلا ڕەسوڵ
شەهیدان
عەبدوڵڵا قادری ئازەر
پەرتووکخانە
بیست ساڵ دوای تیرۆری د. قاس...
پەرتووکخانە
کورتەباس
پەرتووکخانە
خولیا و مەرگی قاسملووی کورد
الكورد الفيلية.. وإشكالية الأقلية
زانیارییەکان لە هەردوو باری بابەتی و زمانەوانیدا پوخت و پۆلێن دەکەین و بەشێوازێکی سەردەمییانە دەیانخەینە بەردەست!
پۆل: کورتەباس | زمانی بابەت: عربي
بەشکردن
Facebook0
Twitter0
Telegram0
LinkedIn0
WhatsApp0
Viber0
SMS0
Facebook Messenger0
E-Mail0
Copy Link0
نرخاندنی بابەت
نایاب
زۆر باشە
باش
خراپ نییە
خراپ
بۆ ناو لیستی دڵخوازەکان
ڕای خۆت دەربارەی ئەم بابەتە بنووسە!
گۆڕانکارییەکانی بابەتەکە
Metadata
RSS
گووگڵی وێنەی بابەتی هەڵبژێردراو بکە!
گووگڵی بابەتی هەڵبژێردراو بکە!
کوردیی ناوەڕاست0
Kurmancî - Kurdîy Serû0
English0
فارسی0
Türkçe0
עברית0
Deutsch0
Español0
Française0
Italiano0
Nederlands0
Svenska0
Ελληνική0
Azərbaycanca0
Fins0
Norsk0
Pусский0
Հայերեն0
中国的0
日本人0

سعد الدين ابراهيم

سعد الدين ابراهيم
سعد الدين ابراهيم
منُذ ثلاثة أسابيع كتب الدكتور سعد الدين ابراهيم، وهو الخبير بإشكالية الأقليات فى العالم، موضوعاً تعريفياً تحت عنوان «ماذا تعرف عن الكُرد الفيلية»
ورغم حُسن النية الواضحة فى التنبيه إلى مشكلة لا يعرف أغلب القرّاء العرب عنها كثيراً.. إلا أن الهوية التعريفية جاءت مُشوّشة اختلطت فيها أمور عديدة.. وربما أن أحد أهم أسباب هذا التعريف غير الدقيق هو ما ذكره الدكتور سعد الدين فى المقالة ذاتها، وهى حقيقة عدم معرفته بالقضية وحدودها وتاريخها، ولذلك فقد تكوّنت لديه صورة ذِهنية اختطلت فيها ملامح القضية مع قضايا كثيرة ومختلفة، وبالتالى حصل التشويش.

ورغم أن قضية الكورد الفيلية قضية لها أبعاد تاريخية تتعلق بنشوء الحضارات فى منطقة ما بين النهرين وبدايات بناء الإمارات والإمبراطوريات، ومن ثم الفتح الإسلامى، حيث تمتد جذور الكورد الفيلية إلى «الحضارة الإيلامية»، ولاحقاً وفق بعض الدراسات إلى الدولة الساسانية، والتى كانت عاصمتها «المدائن»، على بُعد 30 كيلومترا من مدينة بغداد، التى تحولت فيما بعد إلى عاصمة الخلافة العباسية، حيث إن بغداد كما نعرف ليست تسمية عربية، وإنما تسمية تعود إلى اللغات الآرية (الفارسية والكوردية)، وتعنى «عطاء البساتين» لأنها كانت فى منطقة غنية بأشجار النخيل والفواكه. وقد اتخذها تُجار الإمبراطورية الساسانية مركزاً تِجارياً قبل الفتح الإسلامى وحتى بعده.. كانت بغداد محوراً رئيسياً من محاور طريق الحرير، التى امتدت من الصين وإلى داخل الآراضى التركية الحالية.

بشكل ما فإن هذه الحقيقة قد لعبت دوراً كبيراً فى تطور الأحداث، ليس فقط بين الدولتين الصفوية والعثمانية، وصراعهما المستمر على السيطرة على هذه المنطقة، خاصة بغداد.. ولكن أيضاً بعد نشوء الدولة القومية (الوطنية)، فى كل من العِراق وإيران، شأنهما فى ذلك شأن كل دول الشرق الأوسط التى قسّمها ووضع حدودها الإنكليز والفرنسيين، دون أن يسألوا أحداً من أبنائها.

مع تصاعد الفكر القومى العربى وتحوله إلى سياسة دولة فى العِراق الحديث، خاصة فى عهد البعث، فإن الكورد الفيلية وتاريخهم أصبحوا هدفاً مُباشراً لسياسات الإقصاء والهيمنة، فقد عمدت الحكومات العِراقية المتعاقبة إلى تهجير الكورد الفيلية من مناطقهم الجغرافية، والعمل على تعريب تِلك المناطق من خلال سياسة مُمنهجة، وفى سنة 1980، وقبيل اندلاع الحرب العِراقية الإيرانية، قامت الحكومة بتهجير أعداد هائلة من عائلات الكورد الفيلية إلى إيران، خاصة أولئك الذين كانوا يسكنون بغداد، بعد تجريدهم من وثائقهم العِراقية والاستيلاء على كل أموالهم المنقولة وغير المنقولة.. عمليات التهجير استمرت ما يقرب من عشرة سنوات، وأحدثت دماراً فى النبية الاقتصادية والثقافية، وشكّلت تهديداً وجودياً مُباشراً للكورد الفيلية.

ولعل قيام الحكومة العِراقية باحتجاز مئات الآلاف من الشباب واستخدامهم كفئران تجارب فى مختبرات صناعة الأسلحة الكيمياوية، دليلاً واضحاً لأهداف ومنهج مشروع جديد، بذل الرئيس صدام حسين جُهداً كبيراً فيه، وهو مشروع «تعريب التاريخ العِراقى ما قبل الإسلام»، حيث صدرت كُتب كثيرة تؤكد أن الإمبراطورية الآشورية كانت عربية.. هكذا بجرة قلم دون أية دراسات أنثروبولوجية!!

المهم أنه عِند حصول التهجير الجماعى للكورد الفيلية إلى إيران، فإن السُلطات هناك وفّرت لهم الحد الأدنى من الحماية، والطعام باعتبارهم لاجئين عِراقيين، ولم تمنح أحداً منهم الجنسية الإيرانية، لأنهم وفق قوانين الدولة الحديثة فهم ليسوا مواطنين إيرانيين. وهكذا بقى هؤلاء دون أوراق ثبوتية، رغم مرور عقود. وللأسف فإنه رغم سقوط الحكومة العِراقية السابقة نتيجة التدخل الأمريكى، فإن مصير مئات الآلاف من الكورد الفيلية ما زال مُعلقاً، كما أن هناك حقيقة مؤلمة أخرى، وهى أنه رغم اعتراف البرلمان العِراقى والمحكمة العِراقية العُليا باعتبار مأساة الكورد الفيلية قضية إبادة جماعية، (جينوسايد) ارتكبها النظام السابق دون وجه حق، فإن مصير الشباب منهم الذين اختفوا فى غياهب السجون العِراقية ما زال مجهولاً، ولا تتعاون حكومات ما بعد السقوط لحل لُغز هذه التراجيديا.

والخُلاصة، هى أن الكورد الفيلية، واستناداً إلى جذورهم التاريخية إلى «الإيلاميين»، وهم إحدى أولى حضارات منطقة ما بين النهرين، فهم يُشكلون البنية الأنثروبولوجية الأولية للقومية الكُردية.. وتُعتبر لهجتهم هى أساس اللغة الكُردية التى تطورت فى المناطق الأخرى شمالاً وغرباً، إلى لهجات مختلفة، بفعل تفاعلها مع لغات الأقوام الأخرى.

وهذه الحقيقة الأنثروبولوجية يعترف بها كل المثقفين والقادة السياسيين الكُرد، وهم بذلك يستخدمون تاريخ التطور السياسى فى مناطق الكُرد الفيلية المُقسمة الآن بين العِراق وإيران أساساً لفهم تطور الفكر القومى الكُردى.. لكن فى المقابل فإن تمركز الاهتمام الدولى على مناطق إقليم كوردستان الحالى بسبب بُعدها عن العاصمة بغداد، وحصانتها الجغرافية (الطبيعة الطوبغرافية الجبلية والطقس البارد والحفاظ على التراث الكوردى)، جعلت هذه المناطق تظهر وكأنها شبه مستقلة عن مناطق الكُرد الفيلية التى تقع فى مناطق سهول، وذات طقس أقرب إلى باقى مناطق العِراق، إذ إنها مناطق تقع فى وسط شرق العِراق، ابتداءً من مدينة خانقين ومروراً بمُدن شهربان، وجلولاء ومندلى والبدرة والحى والنعمانية وغيرها، هى موزعة فى ثلاث محافظات عِراقية هى ديالى، وواسط وميسان، بالإضافة إلى العاصمة بغداد.

وفى تاريخ العِراق الحديث فإن الحقيقة التى يعرفها كل الكُرد فى العالم، وهى أن الكُرد الفيلين كان لهم الدور البارز والمُباشر فى تطور مفهوم القومية الكوردية، وأنهم ساهموا بشكل رئيسى فى تأسيس الحزبين الرئيسين فى كوردستان العِراق، وهما الحزب الديمقراطى الكُردستانى بقيادة مصطفى البرزانى، وحزب الاتحاد الوطنى الكوردستانى بقيادة الرئيس الراحل جلال الطالبانى، ولا يزال الكُرد الفيلية يشغلون عدداً كبيراً من أعلى قيادات الحزبين الحاكمين فى إقليم كوردستان.. وفى الحقيقة فإن الفقرة 140 من الدستور العِراقى كان الهدف منها توسيع مناطق إقليم كوردستان، ليشمل مناطق الكورد الفيلية، لكن هذه الفقرة ما تزال تنتظر التطبيق، والحكومة العِراقية لا تزال لا تُبدى المرونة فى إيجاد آلية ممكنة لتطبيقها.. وليس لديها بديل واقعى ولا مشروع جامع لكل العِراق فى ظل الطائفية والتشرذم.

نتيجة كل هذا يُبقى الكورد الفيلية، يُعانون من الإقصاء والهيمنة، وتُبقى قضيتهم أقرب إلى قضية أقلية، ضمن البنية الاجتماعية والسياسية فى العِراقى.. وهذا كان موضوع المؤتمر الثالث للكُرد الفيلية، الذى انعقد فى مقر برلمان الاتحاد الأوروبى فى بروكسل بتاريخ 12 أبريل هذا العام، حيث كانت للدكتور سعد الدين إبراهيم مشاركة مُهمة إلى جانب باحثين قانونيين من هولندا والنمسا والعِراق.

وتعليقى على هذه الإيضاحات من الأخ أكرم حواس، يُقر د. سعد الدين إبراهيم بأن الكُرد أدرى بتاريخهم، وبشؤون دُنياهم فى الوقت الحاضر، وأعتذر عن أى أخطاء أو توصيفات غير دقيقة فى مقالى الذى نشرته «المصرى اليوم» القاهرية، بتاريخ 21-04-2018، بعنوان «ماذا تعرفون عن الكُرد الفيلية؟» وأشكر الدكتور أكرم حواس، وزُملاء كُرد آخرين أسهموا فى توضيح جوانب إضافية لإسهامات ونضال الكُرد الفيلية فى تاريخ العِراق الحديث.. فلهم كل شكرى وتقديرى..

وعلى الله قصد السبيل.[1]
ئەم بابەتە بەزمانی (عربي) نووسراوە، کلیک لە ئایکۆنی بکە بۆ کردنەوەی بابەتەکە بەو زمانەی کە پێی نووسراوە!
دون هذا السجل بلغة (عربي)، انقر علی ايقونة لفتح السجل باللغة المدونة!
ئەم بابەتە 880 جار بینراوە
هاشتاگ
سەرچاوەکان
[1] ماڵپەڕ | عربي | www.almasryalyoum.com 19-05-2018
بابەتە پەیوەستکراوەکان: 78
ڕێکەوت و ڕووداو (کڕۆنۆلۆژیا)
کورتەباس
زمانی بابەت: عربي
ڕۆژی دەرچوون: 19-05-2018 (6 ساڵ)
پۆلێنی ناوەڕۆک: وتار و دیمانە
جۆری دۆکومێنت: زمانی یەکەم
جۆری وەشان: دیجیتاڵ
زمان - شێوەزار: عەرەبی
فۆڵدەرەکان: کوردانی فەیلی
وڵات - هەرێم: ئێڕاق
تایبەتمەندییە تەکنیکییەکان
کوالیتیی بابەت: 99%
99%
ئەم بابەتە لەلایەن: ( هەژار کامەلا )ەوە لە: 08-05-2023 تۆمارکراوە
ئەم بابەتە لەلایەن: ( زریان سەرچناری )ەوە لە: 08-05-2023 پێداچوونەوەی بۆکراوە و ئازادکراوە
ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: ( هەژار کامەلا )ەوە لە: 08-05-2023 باشترکراوە
ناونیشانی بابەت
ئەم بابەتە بەپێی ستانداردەکانی کوردیپێدیا هێشتا ناتەواوە و پێویستیی بە داڕشتنەوەی بابەتی و زمانەوانیی زۆرتر هەیە!
ئەم بابەتە 880 جار بینراوە
فایلی پەیوەستکراو - ڤێرشن
جۆر ڤێرشن ناوی تۆمارکار
فایلی وێنە 1.0.112 KB 08-05-2023 هەژار کامەلاهـ.ک.
کوردیپێدیا پڕزانیاریترین و فرەزمانترین سەرچاوەی کوردییە!
کورتەباس
قوباد تاڵەبانی: یەکێتی بۆ ئەنجامدانی چاکسازی پێویستی بە پشتیووانی خەڵکی کوردستانە
شوێنەوار و کۆنینە
سیاهگل.. پەرستگەی سەردەمی ساسانییەکان
پەرتووکخانە
ڕێکخستنی دەستپێشخەری یاسادانان لە هەرێمی کوردستان
کورتەباس
مەسعود بارزانی سەردانی سەرۆککۆماری ئێراق دەکات
ژیاننامە
سابات محەمەد ساڵح
پەرتووکخانە
ژینانامە - وەشانی 1
پەرتووکخانە
باشترین وتەی دەروونناسی(تورکی-کوردی)
وێنە و پێناس
چوار قوتابی ئامادەیی خوێندنی ئیسلامی لە هەڵەبجە، ساڵی 1984
کورتەباس
مەسعود بارزانی پێشوازی لە باڵیۆزی تورکیا لە ئێراق دەکات
ژیاننامە
سۆران عەبدی
ژیاننامە
محەمەد بایەر محەمەدی
ژیاننامە
ئاواز عەبدولقەهار عوسمان
ژیاننامە
شوانە ئەحمەد پوور
ژیاننامە
عەتا حسێنی
شوێنەوار و کۆنینە
ئەشکەوتی کاڵدار
وێنە و پێناس
گەشتی بەهارەی کۆمەڵێک لە مامۆستایانی شارەدێی دارەتوو لە بەردەڕەش ساڵی 1993
شوێنەوار و کۆنینە
قشڵەی قوشتەپە
وێنە و پێناس
خێزانێکی گوندی تاقولان لە شارەدێی بێتواتە، ڕانیە ساڵی 1979
پەرتووکخانە
سایکس-پیکۆنامە - وەشانی 1
وێنە و پێناس
تیپی تۆپی پێی ئازادی لە کەرکووک ساڵی 1999
ژیاننامە
چێنەر عەبدولقادر
ژیاننامە
خەدیجە ئەسکەندەر حەیدەر
ژیاننامە
هولیا ئەڤشار
پەرتووکخانە
سیاسەت و پلانی زمان بۆ هەرێمی کوردستان
پەرتووکخانە
لەبارەی کورد و عیراق و چەند پرسێکی فکری و سیاسییەوە
پەرتووکخانە
ئینسکلۆپیدیای شەهیدانی (ی.ن.ک) لە هەولێر 04
شوێنەوار و کۆنینە
کاروانسەرای قەسری شیرین
پەرتووکخانە
لۆزاننامە - وەشانی 2
پەرتووکخانە
کۆڵبەرنامە - وەشانی 1
شوێنەوار و کۆنینە
قەڵای نارین
ژیاننامە
سروە ساڵەیی
پەرتووکخانە
ئینسکلۆپیدیای پێشمەرگە دێرینەکان – پارێزگای هەولێر، بەرگی 04
وێنە و پێناس
چوار لە پیاوماقوڵانی شارەدێی سیدەکان ساڵی 1981
کورتەباس
مەسرور بارزانی پێشوازیی لە سەرۆکی ڕەوتی غەدی سووریا کرد
کورتەباس
شاڵاو کۆسرەت ڕەسوڵ: بەهیچ بیانوویەک هەڵبژاردن دوانەخرێت

ڕۆژەڤ
شەهیدان
فازیل مەلا مەحمود مەلا ڕەسوڵ
05-12-2009
هاوڕێ باخەوان
فازیل مەلا مەحمود مەلا ڕەسوڵ
شەهیدان
عەبدوڵڵا قادری ئازەر
20-12-2010
هاوڕێ باخەوان
عەبدوڵڵا قادری ئازەر
پەرتووکخانە
بیست ساڵ دوای تیرۆری د. قاسملوو
11-04-2012
هاوڕێ باخەوان
بیست ساڵ دوای تیرۆری د. قاسملوو
پەرتووکخانە
کورتەباس
13-07-2013
هاوڕێ باخەوان
کورتەباس
پەرتووکخانە
خولیا و مەرگی قاسملووی کورد
28-08-2016
هاوڕێ باخەوان
خولیا و مەرگی قاسملووی کورد
 چالاکییەکانی ڕۆژی
بابەتی نوێ
پەرتووکخانە
ئینسکلۆپیدیای شەهیدانی (ی.ن.ک) لە هەولێر 04
13-07-2024
ئاراس ئیلنجاغی
پەرتووکخانە
ئینسکلۆپیدیای پێشمەرگە دێرینەکان – پارێزگای هەولێر، بەرگی 04
13-07-2024
ئاراس ئیلنجاغی
ژیاننامە
چێنەر عەبدولقادر
11-07-2024
زریان سەرچناری
پەرتووکخانە
ڕێکخستنی دەستپێشخەری یاسادانان لە هەرێمی کوردستان
11-07-2024
کشمیر کەریم
پەرتووکخانە
لەبارەی کورد و عیراق و چەند پرسێکی فکری و سیاسییەوە
11-07-2024
هەژار کامەلا
پەرتووکخانە
باشترین وتەی دەروونناسی(تورکی-کوردی)
10-07-2024
کشمیر کەریم
پەرتووکخانە
ڕێبەری ڕێگرتن لەهاندانی توندوتیژی لەدەزگاکانی میدیای کوردیدا
10-07-2024
کشمیر کەریم
پەرتووکخانە
ڕێبەری نووسین بۆ میدیا و سۆشیال میدیا فەرمییەکانی ھەرێمی کوردستان
10-07-2024
کشمیر کەریم
پەرتووکخانە
ڕۆڵی دەزگاکانی چاودێریکردنی میدیایی، لە چاودێری کەناڵەکانی تەلەڤزیۆن لە هەرێمی کوردستان-عێراق دا
10-07-2024
کشمیر کەریم
پەرتووکخانە
ڕۆڵی ڕاگەیاندنی پەرلەمانی کوردستان لە بەشداریپێکردنی کەناڵە تەلەڤزیۆنییەکان لە ناساندنی یاسا و بڕیارەکاندا
10-07-2024
کشمیر کەریم
ئامار
بابەت 523,059
وێنە 105,777
پەرتووک PDF 19,704
فایلی پەیوەندیدار 98,652
ڤیدیۆ 1,420
کوردیپێدیا پڕزانیاریترین و فرەزمانترین سەرچاوەی کوردییە!
کورتەباس
قوباد تاڵەبانی: یەکێتی بۆ ئەنجامدانی چاکسازی پێویستی بە پشتیووانی خەڵکی کوردستانە
شوێنەوار و کۆنینە
سیاهگل.. پەرستگەی سەردەمی ساسانییەکان
پەرتووکخانە
ڕێکخستنی دەستپێشخەری یاسادانان لە هەرێمی کوردستان
کورتەباس
مەسعود بارزانی سەردانی سەرۆککۆماری ئێراق دەکات
ژیاننامە
سابات محەمەد ساڵح
پەرتووکخانە
ژینانامە - وەشانی 1
پەرتووکخانە
باشترین وتەی دەروونناسی(تورکی-کوردی)
وێنە و پێناس
چوار قوتابی ئامادەیی خوێندنی ئیسلامی لە هەڵەبجە، ساڵی 1984
کورتەباس
مەسعود بارزانی پێشوازی لە باڵیۆزی تورکیا لە ئێراق دەکات
ژیاننامە
سۆران عەبدی
ژیاننامە
محەمەد بایەر محەمەدی
ژیاننامە
ئاواز عەبدولقەهار عوسمان
ژیاننامە
شوانە ئەحمەد پوور
ژیاننامە
عەتا حسێنی
شوێنەوار و کۆنینە
ئەشکەوتی کاڵدار
وێنە و پێناس
گەشتی بەهارەی کۆمەڵێک لە مامۆستایانی شارەدێی دارەتوو لە بەردەڕەش ساڵی 1993
شوێنەوار و کۆنینە
قشڵەی قوشتەپە
وێنە و پێناس
خێزانێکی گوندی تاقولان لە شارەدێی بێتواتە، ڕانیە ساڵی 1979
پەرتووکخانە
سایکس-پیکۆنامە - وەشانی 1
وێنە و پێناس
تیپی تۆپی پێی ئازادی لە کەرکووک ساڵی 1999
ژیاننامە
چێنەر عەبدولقادر
ژیاننامە
خەدیجە ئەسکەندەر حەیدەر
ژیاننامە
هولیا ئەڤشار
پەرتووکخانە
سیاسەت و پلانی زمان بۆ هەرێمی کوردستان
پەرتووکخانە
لەبارەی کورد و عیراق و چەند پرسێکی فکری و سیاسییەوە
پەرتووکخانە
ئینسکلۆپیدیای شەهیدانی (ی.ن.ک) لە هەولێر 04
شوێنەوار و کۆنینە
کاروانسەرای قەسری شیرین
پەرتووکخانە
لۆزاننامە - وەشانی 2
پەرتووکخانە
کۆڵبەرنامە - وەشانی 1
شوێنەوار و کۆنینە
قەڵای نارین
ژیاننامە
سروە ساڵەیی
پەرتووکخانە
ئینسکلۆپیدیای پێشمەرگە دێرینەکان – پارێزگای هەولێر، بەرگی 04
وێنە و پێناس
چوار لە پیاوماقوڵانی شارەدێی سیدەکان ساڵی 1981
کورتەباس
مەسرور بارزانی پێشوازیی لە سەرۆکی ڕەوتی غەدی سووریا کرد
کورتەباس
شاڵاو کۆسرەت ڕەسوڵ: بەهیچ بیانوویەک هەڵبژاردن دوانەخرێت
فۆڵدەرەکان
ئامار و ڕاپرسی - جۆری ئامار و ڕاپرسی - ڕووداو (هاتووچۆ، سروشتی و ...) ئامار و ڕاپرسی - شار و شارۆچکەکان - هەولێر ئامار و ڕاپرسی - وڵات - هەرێم - باشووری کوردستان ئامار و ڕاپرسی - وەزارەتەکانی باشوور (هەرێم) - وه‌زارەتی ناوخۆ پەند و ئیدیۆم - بەشە شێوەزارەکانی کوردیی ناوەند - بەشە شێوەزاری سلێمانی پەند و ئیدیۆم - شار و شارۆچکەکان - سلێمانی پەند و ئیدیۆم - شار و شارۆچکەکان - شارباژێڕ (چوارتا و ماوەت) پەند و ئیدیۆم - شار و شارۆچکەکان - قەرەداغ پەند و ئیدیۆم - وڵات - هەرێم - باشووری کوردستان وشە و دەستەواژە - وڵات - هەرێم - ڕۆژهەڵاتی کوردستان

Kurdipedia.org (2008 - 2024) version: 15.67
| پەیوەندی | CSS3 | HTML5

| کاتی ئافراندنی لاپەڕە: 1.109 چرکە!