پەرتووکخانە پەرتووکخانە
گەڕان

کوردیپێدیا پڕزانیاریترین و فرەزمانترین سەرچاوەی کوردییە!


بژاردەی گەڕان





گەڕانی ورد      کیبۆرد


گەڕان
گەڕانی ورد
پەرتووکخانە
ناونامە بۆ منداڵانی کورد
کڕۆنۆلۆژیای ڕووداوەکان
سەرچاوەکان
شوێنپێیەکان
دڵخوازەکان
چالاکییەکان
چۆن بگەڕێم؟
بڵاوکراوەکانی کوردیپێدیا
ڤیدیۆ
درەختی پۆلەکان
بابەت بەهەڵکەوت
تۆمارکردنی بابەت
تۆماركردنی بابەتی نوێ
ناردنی وێنە
ڕاپرسی
بیروڕاکانتان
پەیوەندی
کوردیپێدیا چ زانیارییەکی پێویستە!
ستانداردەکان
ڕێساکانی بەکارهێنان
کوالیتیی بابەت
ئامرازەکان
دەربارە
ئەرشیڤوانانی کوردیپێدیا
چیمان دەربارە وتراوە!
ناوکێشکردن لە ماڵپەڕەکانتاندا
تۆمارکردن / کوژاندنەوەی ئیمێڵ
ئاماری میوانەکان
ئاماری بابەت
وەرگێڕی فۆنتەکان
گۆڕینی ڕێکەوتەکان
پشکنینی ڕێنووس
زمان و شێوەزمانی ڕووپەلەکان
کیبۆرد
لینکە پێویستەکان
ئێکستێنشنی کوردیپێدیا بۆ گووگڵ کڕۆم
کوکیز
زمانەکان
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی - کوردیی سەروو
Kurmancî - Kurdîy Serû
هەورامی
Zazakî
English
Française
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
Azərbaycanca
هەژماری من
چوونەژوورەوە
دەبمە هاوکارتان!
وشەی نهێنیت لەبیرکردووە!
گەڕان تۆمارکردنی بابەت ئامرازەکان زمانەکان هەژماری من
گەڕانی ورد
پەرتووکخانە
ناونامە بۆ منداڵانی کورد
کڕۆنۆلۆژیای ڕووداوەکان
سەرچاوەکان
شوێنپێیەکان
دڵخوازەکان
چالاکییەکان
چۆن بگەڕێم؟
بڵاوکراوەکانی کوردیپێدیا
ڤیدیۆ
درەختی پۆلەکان
بابەت بەهەڵکەوت
تۆماركردنی بابەتی نوێ
ناردنی وێنە
ڕاپرسی
بیروڕاکانتان
پەیوەندی
کوردیپێدیا چ زانیارییەکی پێویستە!
ستانداردەکان
ڕێساکانی بەکارهێنان
کوالیتیی بابەت
دەربارە
ئەرشیڤوانانی کوردیپێدیا
چیمان دەربارە وتراوە!
ناوکێشکردن لە ماڵپەڕەکانتاندا
تۆمارکردن / کوژاندنەوەی ئیمێڵ
ئاماری میوانەکان
ئاماری بابەت
وەرگێڕی فۆنتەکان
گۆڕینی ڕێکەوتەکان
پشکنینی ڕێنووس
زمان و شێوەزمانی ڕووپەلەکان
کیبۆرد
لینکە پێویستەکان
ئێکستێنشنی کوردیپێدیا بۆ گووگڵ کڕۆم
کوکیز
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی - کوردیی سەروو
Kurmancî - Kurdîy Serû
هەورامی
Zazakî
English
Française
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
Azərbaycanca
چوونەژوورەوە
دەبمە هاوکارتان!
وشەی نهێنیت لەبیرکردووە!
        
 kurdipedia.org 2008 - 2024
 دەربارە
 بابەت بەهەڵکەوت
 چالاکییەکانی ڕۆژی
 ڕێساکانی بەکارهێنان
 ئەرشیڤوانانی کوردیپێدیا
 بیروڕاکانتان
 دڵخوازەکان
 کڕۆنۆلۆژیای ڕووداوەکان
 چالاکییەکان - کوردیپێدیا
 یارمەتی
بابەتی نوێ
ژیاننامە
مهناز کاوانی
14-04-2024
زریان عەلی
پەرتووکخانە
یاداشتنامەی خاتوونێکی موسڵمان
14-04-2024
کشمیر کەریم
پەرتووکخانە
دەمێک لەگەل یاری غار
14-04-2024
کشمیر کەریم
پەرتووکخانە
چیرۆکی من
14-04-2024
کشمیر کەریم
پەرتووکخانە
مامۆستا عومەر رێشاوی لە نیگای شاگرد و دۆستانیەوە 1934-18/10/2001
14-04-2024
کشمیر کەریم
ژیاننامە
هیوا سەلام خالید
14-04-2024
ڕاپەر عوسمان عوزێری
وێنە و پێناس
کوردناس و نووسەرە کوردەکانی یەریڤان 1966
13-04-2024
ڕاپەر عوسمان عوزێری
شوێنەوار و کۆنینە
ئەشکەوتی کاڵدار
13-04-2024
سارا سەردار
پارت و ڕێکخراوەکان
گرووپی ڕوون بۆ هەڵەچنی و پێداچوونەوە
12-04-2024
زریان سەرچناری
ڤیدیۆ
قەڵای کەرکووک مێژوویەکی هەزارەها ساڵەی کورد و لانکەی ژیاری پەیامبەر و کەسایەتییە ئاینییەکان
11-04-2024
شادی ئاکۆیی
ئامار
بابەت 515,934
وێنە 104,986
پەرتووک PDF 19,044
فایلی پەیوەندیدار 95,426
ڤیدیۆ 1,255
شەهیدان
خالید بەگی جبری
ژیاننامە
ئەڤریم ئالاتاش
ژیاننامە
شێخ بورهان پاکی
ژیاننامە
دڵشاد حاجی عەبدولوەفا
ژیاننامە
مەلا ئەنوەر
الشهيد الشيخ سيد رضا ديرسمي…قائد لكل الأزمنة
ئامانجمان ئەوەیە وەک هەر نەتەوەیەکی تر خاوەنی داتابەیسێکی نەتەوەییی خۆمان بین..
پۆل: کورتەباس | زمانی بابەت: عربي
بەشکردن
Facebook0
Twitter0
Telegram0
LinkedIn0
WhatsApp0
Viber0
SMS0
Facebook Messenger0
E-Mail0
Copy Link0
نرخاندنی بابەت
نایاب
زۆر باشە
باش
خراپ نییە
خراپ
بۆ ناو لیستی دڵخوازەکان
ڕای خۆت دەربارەی ئەم بابەتە بنووسە!
گۆڕانکارییەکانی بابەتەکە
Metadata
RSS
گووگڵی وێنەی بابەتی هەڵبژێردراو بکە!
گووگڵی بابەتی هەڵبژێردراو بکە!
کوردیی ناوەڕاست0
Kurmancî - Kurdîy Serû0
English0
فارسی0
Türkçe0
עברית0
Deutsch0
Español0
Française0
Italiano0
Nederlands0
Svenska0
Ελληνική0
Azərbaycanca0
Fins0
Norsk0
Pусский0
Հայերեն0
中国的0
日本人0

الشهيد الشيخ سيد رضا ديرسمي

الشهيد الشيخ سيد رضا ديرسمي
إعداد/ عبد الرحمن محمد
ما إن تهاوت أركان السلطنة العثمانية المريضة، وتحررت العديد من الشعوب من نير استعمارها، حتى بدأت ملامح دولة وليدة تظهر في الأفق وتنتهج ذات السياسات المعادية لكافة الشعوب والأقليات، سواء منها ما جاورتها أو ما وقع تحت سيطرتها واستعمرته.
أتاتورك وريث السلاطين الذي تولى زمام الحكم في تركيا حفيدة الإمبراطورية المريضة، بدأ بخطوات عدة ليكسب ود الأوربيين من جهة وليتحكم برقاب العباد – وبخاصة الشعوب غير التركية – وحاول جاهداً التفريق بين الشعوب التي كانت ترزح تحت سيطرة العثمانيين فحاول ضرب الكرد بالأرمن، كما عمد إلى تكريس سياسة قومية شوفينية تؤمن وترسخ مبدأ إنكار الآخر والعمل من منطلق وطن واحد شعب واحد ولغة وعلم واحد، ومحو كل ما هو خلاف ذلك وبخاصة فيما يخص الكرد، فمنع اللغة الكردية، وجرّم الأسماء الكردية للأشخاص والمدن والبلدات وأطلق أسماء تركية عليها ومنها “ديرسم” التي أسماها “تونجلي”.
تغيير اسم تونجلي كان فاتحة الثورة التي قادها الشيخ الثائر “سيد رضا” وهو من ديرسم ومن عائلة متدينة ولها مكانتها الدينية في ويتصل نفوذها الديني إلى شرق كردستان في كرماشان. كان لذلك تأثير قوي في تعاون العديد من القبائل معه في ثورته ضد الطغيان الأتاتوركي.
المساعي العثمانية ومن ثم التركية بالقضاء على كل ما هو كردي وضرب الشعوب المتعايشة ببعضها البعض، لم تكن بالجديدة وقوبلت بالرفض القوي من المجموعات الدينية والقومية بقيادة المتنورين من رجال الدين, مثل ثورة الشيخ سعيد بيران وحركة الشيخ فخري وانتفاضة الشيخ محمد صديق والشيخ سعيد النورسي وثم ثورة الشيخ سيد رضا .
وعندما غير “أتاتورك” اسم “ديرسم” إلى تونجلي عام 1937 اعترض سيد رضا على ذلك وبعث برسالة عتب ورفض إلى الجنرال “ألب دوكان” معترضاً، لكن رسالته لم تلق إلا الإهمال والرفض، مما حدا بالشيخ سيد رضا بالوقوف في وجه الجنرال وقواته في المنطقة.
بدأت الشرارة لبدء الانتفاضة حسب المجلس العسكري وعلى لسان شاهد روى شهادته في كتاب ل “محسن باتور” الذي طبع في 1985 آنذاك بإحراق الجسر الخشبي عام 1937 وقطع أسلاك التلغراف في يوم 2021 آذار 1937. هذا الجسر الخشبي كان منصوباً على نهر “خرجك” واعتبر حرق الجسر بمثابة الشرارة الأولى لبدأ العمليات العسكرية ضد المناطق والمدن الكردية.
تكاتفت قبائل “زازا” الكردية مع الشيخ ووقفت في وجه تقدم الجيش التركي الذي رد بمنتهى الوحشية، فما كان من الثوار إلا اللجوء إلى المناطق الجبلية الوعرة، ونقل بعض المشاركين في الثورة صوراً من تلك الفترة بالقول “لجأ كثير من النساء والأطفال والشيوخ إلى كهف – كوتوز يكداغ – في وادي إيسكور خوفاً من الجيش التركي إلا أنهم اكتشفوا موقعهم فأحرقوا الجميع في الكهف”.
بينما وصل كل من إسماعيل حقي وعلي شير لنجدة سيد رضا كان الدكتور محمد نوري ديرسمي يقوم بجولة في عديد من الدول شملت سوريا ومصر ودولاً أخرى للحصول على دعم للثورة والثوار، لكن الدعاية التركية كانت أقوى، ولم تفلح مساعيه، حتى أنه أرسل ابنه إلى الجنرال دوكان ورفض التفاوض بل وطالبه ب”8000″ قطعة سلاح ليتم تجريد الثوار من أسلحتهم، وعندما رفض سيد رضا ذلك كانت الحملة الأشرس والقصف المدفعي والجوي، وخُصص مبلغ 4000 ليرة ذهبية لمن يقتل نوري ديرسمي، بينما عمدت عن طريق المكيدة والخيانة بواسطة “ريبر” ابن أخ سيد رضا من قتل القائد الأبرز للثورة علي شير وزوجته ذبحاً، وكان الخائن “ريبر” سبباً فيما بعد لإلقاء القبض على عمة وشنقه.
في شتاء 1937 ومع حلول البرد والثلوج تمكن الشيخ الثائر ورفاقه من القيام بهجمات كبيرة على الجيش التركي، وكبدوه خسائر جسيمة أجبرته على الرضوخ للمفاوضات، وكان سيد رضا مع نخبة من القياديين ممن ذهبوا لمفاوضة الجنرال، ولكن الجنرال خان العهد وألقى القبض على سيد رضا ورفاقه في الخامس من أيلول 1937م. وبعد محاكمة صورية وبحضور أتاتورك شخصياً أرسل إلى مدينة “العزيز” وحوكم بالإعدام مع 27 من رفاقه، بينا حوكم 27 منهم بالمؤبد.
لم يرهب الموت سيد رضا وما زالت وقفته وعنفوانه وجرأته حديث الكرد ومفخرتهم، وعن ذلك يقول الدكتور محمد نوري ديرسمي: بعد كل ما قال خطا إلى الأمام بهدوء نحو حبل المشنقة وأمسكه بيديه ليربطه بعنقه للاستشهاد في سبيل الحق دون خوف أو وجل. فيما قدر عدد من الباحثين أعداد الضحايا بما يفوق 40000 ألفاً من الكرد.[1]
ئەم بابەتە بەزمانی (عربي) نووسراوە، کلیک لە ئایکۆنی بکە بۆ کردنەوەی بابەتەکە بەو زمانەی کە پێی نووسراوە!
دون هذا السجل بلغة (عربي)، انقر علی ايقونة لفتح السجل باللغة المدونة!
ئەم بابەتە 770 جار بینراوە
هاشتاگ
سەرچاوەکان
[1] ماڵپەڕ | کوردیی ناوەڕاست | ronahi.net
بابەتە پەیوەستکراوەکان: 3
زمانی بابەت: عربي
ڕۆژی دەرچوون: 11-11-2020 (4 ساڵ)
پۆلێنی ناوەڕۆک: مێژوو
جۆری دۆکومێنت: زمانی یەکەم
جۆری وەشان: دیجیتاڵ
زمان - شێوەزار: عەرەبی
تایبەتمەندییە تەکنیکییەکان
کوالیتیی بابەت: 98%
98%
ئەم بابەتە لەلایەن: ( هەژار کامەلا )ەوە لە: 10-06-2022 تۆمارکراوە
ئەم بابەتە لەلایەن: ( هاوڕێ باخەوان )ەوە لە: 11-06-2022 پێداچوونەوەی بۆکراوە و ئازادکراوە
ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: ( هاوڕێ باخەوان )ەوە لە: 10-06-2022 باشترکراوە
ناونیشانی بابەت
ئەم بابەتە بەپێی ستانداردەکانی کوردیپێدیا هێشتا ناتەواوە و پێویستیی بە داڕشتنەوەی بابەتی و زمانەوانیی زۆرتر هەیە!
ئەم بابەتە 770 جار بینراوە
فایلی پەیوەستکراو - ڤێرشن
جۆر ڤێرشن ناوی تۆمارکار
فایلی وێنە 1.0.132 KB 10-06-2022 هەژار کامەلاهـ.ک.
کوردیپێدیا پڕزانیاریترین و فرەزمانترین سەرچاوەی کوردییە!
ژیاننامە
جەمال گردەسۆری
ژیاننامە
عەلی شیرازپوور پەرتەو
شوێنەوار و کۆنینە
کۆشکی کەلات
شوێنەوار و کۆنینە
ئەشکەوتی کاڵدار
وێنە و پێناس
کوردناس و نووسەرە کوردەکانی یەریڤان 1966
پەرتووکخانە
سایکس-پیکۆنامە - وەشانی 1
وێنە و پێناس
مامۆستا و قوتابییانی قوتابخانەی کۆزەبانکە لە دیبەگە ساڵی 1968
شوێنەوار و کۆنینە
گەرماوی موفتی
کورتەباس
لەدەفتەری بیرەوەری یەکانم دا-لاپەڕەیەکی پرشنگداری گۆڤاری (زاری کرمانجی)
پەرتووکخانە
چیرۆکی من
پەرتووکخانە
پەیوەندی نێوان دەوڵەت و ئایین لە سایەی دەستورێکی عەلمانی
کورتەباس
مادموازێل فیفی
وێنە و پێناس
وێنەیەکی مەلا مستەفا بارزانی ساڵی 1971 لە حاجی ئۆمەران
وێنە و پێناس
کاتی نمایشکردنی شانۆیی گۆرانی چایکا ساڵی 1988
پەرتووکخانە
لۆزاننامە - وەشانی 2
کورتەباس
مناڵی ناوشووشە
ژیاننامە
مهناز کاوانی
وێنە و پێناس
گەنجانی ڕانیە ساڵی 1973
شوێنەوار و کۆنینە
قشڵەی قوشتەپە
ژیاننامە
مەیان خاتوون
ژیاننامە
قەندیل زاگرۆس
ژیاننامە
درەخشان فەرەج سەعدون
پەرتووکخانە
دەمێک لەگەل یاری غار
ژیاننامە
بەناز عەلی
ژیاننامە
عەونی یوسف
کورتەباس
چاوپێکەوتنێکی رۆژنامە نووسانە
پەرتووکخانە
مامۆستا عومەر رێشاوی لە نیگای شاگرد و دۆستانیەوە 1934-18/10/2001
کورتەباس
گرنگی خواردنی سەوزە لەلایەن مرۆڤەوە
پەرتووکخانە
یاداشتنامەی خاتوونێکی موسڵمان
پەرتووکخانە
ژینانامە - وەشانی 1
ژیاننامە
عەلی قاسملوو
ژیاننامە
ڕێناس ڕزگار
پەرتووکخانە
سیاسەت و پلانی زمان بۆ هەرێمی کوردستان
شوێنەوار و کۆنینە
قەڵای حەسەن ئاباد
پەرتووکخانە
کۆڵبەرنامە - وەشانی 1

ڕۆژەڤ
شەهیدان
خالید بەگی جبری
15-11-2009
هاوڕێ باخەوان
خالید بەگی جبری
ژیاننامە
ئەڤریم ئالاتاش
16-09-2010
هاوڕێ باخەوان
ئەڤریم ئالاتاش
ژیاننامە
شێخ بورهان پاکی
17-04-2011
هاوڕێ باخەوان
شێخ بورهان پاکی
ژیاننامە
دڵشاد حاجی عەبدولوەفا
09-03-2022
سروشت بەکر
دڵشاد حاجی عەبدولوەفا
ژیاننامە
مەلا ئەنوەر
23-07-2022
ئاراس ئیلنجاغی
مەلا ئەنوەر
 چالاکییەکانی ڕۆژی
بابەتی نوێ
ژیاننامە
مهناز کاوانی
14-04-2024
زریان عەلی
پەرتووکخانە
یاداشتنامەی خاتوونێکی موسڵمان
14-04-2024
کشمیر کەریم
پەرتووکخانە
دەمێک لەگەل یاری غار
14-04-2024
کشمیر کەریم
پەرتووکخانە
چیرۆکی من
14-04-2024
کشمیر کەریم
پەرتووکخانە
مامۆستا عومەر رێشاوی لە نیگای شاگرد و دۆستانیەوە 1934-18/10/2001
14-04-2024
کشمیر کەریم
ژیاننامە
هیوا سەلام خالید
14-04-2024
ڕاپەر عوسمان عوزێری
وێنە و پێناس
کوردناس و نووسەرە کوردەکانی یەریڤان 1966
13-04-2024
ڕاپەر عوسمان عوزێری
شوێنەوار و کۆنینە
ئەشکەوتی کاڵدار
13-04-2024
سارا سەردار
پارت و ڕێکخراوەکان
گرووپی ڕوون بۆ هەڵەچنی و پێداچوونەوە
12-04-2024
زریان سەرچناری
ڤیدیۆ
قەڵای کەرکووک مێژوویەکی هەزارەها ساڵەی کورد و لانکەی ژیاری پەیامبەر و کەسایەتییە ئاینییەکان
11-04-2024
شادی ئاکۆیی
ئامار
بابەت 515,934
وێنە 104,986
پەرتووک PDF 19,044
فایلی پەیوەندیدار 95,426
ڤیدیۆ 1,255
کوردیپێدیا پڕزانیاریترین و فرەزمانترین سەرچاوەی کوردییە!
ژیاننامە
جەمال گردەسۆری
ژیاننامە
عەلی شیرازپوور پەرتەو
شوێنەوار و کۆنینە
کۆشکی کەلات
شوێنەوار و کۆنینە
ئەشکەوتی کاڵدار
وێنە و پێناس
کوردناس و نووسەرە کوردەکانی یەریڤان 1966
پەرتووکخانە
سایکس-پیکۆنامە - وەشانی 1
وێنە و پێناس
مامۆستا و قوتابییانی قوتابخانەی کۆزەبانکە لە دیبەگە ساڵی 1968
شوێنەوار و کۆنینە
گەرماوی موفتی
کورتەباس
لەدەفتەری بیرەوەری یەکانم دا-لاپەڕەیەکی پرشنگداری گۆڤاری (زاری کرمانجی)
پەرتووکخانە
چیرۆکی من
پەرتووکخانە
پەیوەندی نێوان دەوڵەت و ئایین لە سایەی دەستورێکی عەلمانی
کورتەباس
مادموازێل فیفی
وێنە و پێناس
وێنەیەکی مەلا مستەفا بارزانی ساڵی 1971 لە حاجی ئۆمەران
وێنە و پێناس
کاتی نمایشکردنی شانۆیی گۆرانی چایکا ساڵی 1988
پەرتووکخانە
لۆزاننامە - وەشانی 2
کورتەباس
مناڵی ناوشووشە
ژیاننامە
مهناز کاوانی
وێنە و پێناس
گەنجانی ڕانیە ساڵی 1973
شوێنەوار و کۆنینە
قشڵەی قوشتەپە
ژیاننامە
مەیان خاتوون
ژیاننامە
قەندیل زاگرۆس
ژیاننامە
درەخشان فەرەج سەعدون
پەرتووکخانە
دەمێک لەگەل یاری غار
ژیاننامە
بەناز عەلی
ژیاننامە
عەونی یوسف
کورتەباس
چاوپێکەوتنێکی رۆژنامە نووسانە
پەرتووکخانە
مامۆستا عومەر رێشاوی لە نیگای شاگرد و دۆستانیەوە 1934-18/10/2001
کورتەباس
گرنگی خواردنی سەوزە لەلایەن مرۆڤەوە
پەرتووکخانە
یاداشتنامەی خاتوونێکی موسڵمان
پەرتووکخانە
ژینانامە - وەشانی 1
ژیاننامە
عەلی قاسملوو
ژیاننامە
ڕێناس ڕزگار
پەرتووکخانە
سیاسەت و پلانی زمان بۆ هەرێمی کوردستان
شوێنەوار و کۆنینە
قەڵای حەسەن ئاباد
پەرتووکخانە
کۆڵبەرنامە - وەشانی 1

Kurdipedia.org (2008 - 2024) version: 15.42
| پەیوەندی | CSS3 | HTML5

| کاتی ئافراندنی لاپەڕە: 0.281 چرکە!